نقد و ارزیابی حکمت عملی شوپنهاور در پرتو آموزه های قرآنی

پژوهش حاضر به نقد و سنجش حکمت عملی آرتور شوپنهاور در باب انسان و معنای زندگی، بر اساس آموزه ها و معیارهای وحیانی قرآن کریم می پردازد. هدف، ارزیابی انتقادی آراء این فیلسوف در زمینه «گوهر وجود» و «هنر زیستن» در ترازوی انسان شناسی قرآنی برای تبیین نارسایی های رویکرد مادی و اثبات جامعیت نگاه توحیدی است. روش پژوهش، توصیفی تحلیلی و با رویکرد ارزیابانه و نقادانه است که ابتدا مولفه های محوری حکمت عملی شوپنهاور را استخراج و سپس با آیات ناظر بر فطرت، شاکله، معنای رنج و سعادت حقیقی مورد ارزیابی قرار می دهد. یافته ها نشان می دهد هرچند شوپنهاور در پدیدارشناسی رنج، نقد فزون خواهی مادی و اهمیت غنای درونی دریافت های درخشانی دارد، اما به دلیل ابتنا بر جهان بینی الحادی و بدبینانه، راه حل های او به انفعال، پوچی و نفی اراده ختم می شود. در مقابل، قرآن کریم با قرار دادن رنج در افق آزمون الهی و تکامل معنوی، منظومه ای متعالی و امیدبخش از شخصیت انسان ارائه می دهد که از طریق ایمان، تزکیه و توکل، آرامش اصیل و پایدار (دارالسلام) را محقق می سازد. بر این اساس، رویکرد شوپنهاور فاقد غایت مندی است و تنها با ابتنا بر هدایت وحیانی می توان به الگویی جامع برای سعادت و هنر راستین زیستن دست یافت.

کلیدواژه ها:

رنج و ملال ، شوپنهاور ، شخصیت انسان ، هنر زیستن ، قرآن کریم ، هنر زیستن.