هوشمندسازی تدریجی زیرساخت های عمرانی شهری: طراحی چارچوب مفهومی برای شهرداری ها

زیرساخت های عمرانی شهری با چالش هایی مانند فرسودگی، محدودیت منابع مالی، پیچیدگی نگهداشت و نیاز به بهبود کیفیت خدمات عمومی روبه رو هستند. با وجود توسعه ادبیات شهر هوشمند، چارچوب های موجود عمدتا در سطح کلان شهر طراحی شده اند و توجه محدودی به گذار تدریجی و واقع بینانه زیرساخت های عمرانی در شهرداری ها دارند. هدف این پژوهش، تدوین چارچوبی مفهومی برای هوشمندسازی تدریجی زیرساخت های عمرانی شهری است. روش پژوهش، مرور روایتی و تحلیل محتوای کیفی منابع داوری شده فارسی و انگلیسی بود. یافته ها نشان می دهند که هوشمندسازی پایدار زیرساخت ها مستلزم تعامل سه مولفه است: اولویت بندی دارایی های پرریسک و پرتاثیر، استقرار مرحله ای فناوری و داده از طریق پروژه های پایلوت، و تقویت حکمرانی داده محور و ظرفیت سازمانی شهرداری. همچنین، مدل های بلوغ شهر هوشمند می توانند به عنوان ابزار سنجش وضعیت موجود، شناسایی شکاف ها و پایش پیشرفت مرحله ای به کار روند. نتیجهگیری پژوهش آن است که هوشمندسازی تدریجی نباید به پروژه های فناورانه پراکنده محدود شود؛ بلکه باید فرایندی برنامه ریزی شده، داده محور و شهروندمحور باشد. چارچوب پیشنهادی می تواند مبنایی برای اولویت بندی سرمایه گذاری، طراحی پروژه های پایلوت و ارزیابی اثربخشی اقدامات هوشمندسازی در شهرداری ها، به ویژه در شرایط محدودیت منابع، فراهم آورد.

کلیدواژه ها:

هوشمندسازی تدریجی ، زیرساخت عمرانی شهری ، شهر هوشمند ، حکمرانی داده محور ، شهرداری ها