تحلیل شکاف بین استانداردهای حسابداری بخش عمومی ایران و الزامات IPSAS: بومی سازی برای شهرداری تبریز

همگرایی با استانداردهای بین المللی حسابداری بخش عمومی (IPSAS) به عنوان یک ضرورت جهانی برای ارتقای شفافیت، پاسخگویی و کیفیت گزارشگری مالی در نهادهای عمومی مطرح شده است. در ایران، کمیته تدوین استانداردهای حسابداری بخش عمومی از سال ۱۳۹۴ با الهام از IPSAS و در نظرگیری شرایط بومی، اقدام به تدوین استانداردهای حسابداری بخش عمومی کرده است و تاکنون ۱۸ استاندارد تدوین شده است . با این حال، پژوهش ها نشان می دهد که شکاف های مفهومی و عملیاتی عمیقی بین استانداردهای ایران و IPSAS وجود دارد. مهم ترین این شکاف ها در سه حوزه شناسایی شده است: نخست، ابهام در تعاریف و مبانی شناسایی رویدادهای مالی (به ویژه تعهدات و دارایی های زیرساختی)؛ دوم، تفاوت در رویکردهای اندازه گیری و گزارشگری که در ایران بر انطباق بودجه ای متمرکز است در حالی که IPSAS بر تصویر واقعی وضعیت مالی و عملکرد تاکید دارد؛ و سوم، ضعف زیرساخت های فناوری و نیروی انسانی در اجرای عملی استانداردهای تعهدی . شهرداری تبریز به عنوان یکی از کلان شهرهای مهم کشور، با چالش های خاصی در پیاده سازی این استانداردها مواجه است. مطالعات نشان می دهد که «کمبود نیروی انسانی متخصص»، «ضعف زیرساخت های فناوری اطلاعات» و «مقاومت سازمانی در برابر تغییر» از موانع اصلی استقرار حسابداری تعهدی در این شهرداری محسوب می شوند . این مقاله با هدف تحلیل شکاف بین استانداردهای حسابداری بخش عمومی ایران و الزامات IPSAS و ارائه چارچوبی برای بومی سازی آن ها در شهرداری تبریز تدوین شده است. این مطالعه با رویکرد مروری-تحلیلی و با بهره گیری از یافته های پژوهش های معتبر انجام شده در زمینه استانداردهای حسابداری بخش عمومی و IPSAS تدوین شده است. منابع اصلی شامل مطالعه تحلیل شکاف بین استانداردهای حسابداری بخش عمومی ایران و الزامات گزارشگری مالی شفاف با IPSAS ، مطالعه بررسی شکاف بین استانداردهای حسابداری بخش عمومی ایران و IPSAS در شهرداری ها ، مطالعه چالش های پیاده سازی IPSAS در شهرداری های ایران ، مطالعه مبانی نظری استانداردهای IPSAS و کاربرد آن ها در شهرداری ها ، و مطالعه آینده پژوهی نظام حسابداری بخش عمومی با تاکید بر گزارشگری پایداری در شهرداری ها هستند.

کلیدواژه ها:

استانداردهای حسابداری بخش عمومی ایران ، IPSAS ، شکاف استانداردها ، بومی سازی ، شهرداری تبریز ، حسابداری تعهدی.