رابطه استرس شغلی و فرسودگی شغلی کارکنان خدمات شهری و فضای سبز شهرداری زابل و راهکارهای بهبود سلامت سازمانی

پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه استرس شغلی و فرسودگی شغلی کارکنان خدمات شهری و فضای سبز شهرداری زابل و ارائه راهکارهای بهبود سلامت سازمانی انجام شد. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی-همبستگی از نوع پیمایشی و مقطعی است. جامعه آماری شامل کارکنان خدمات شهری و فضای سبز شهرداری زابل بود و نمونه گیری به روش تصادفی طبقه ای انجام شد. داده ها با پرسشنامه های استرس شغلی مبتنی بر مدل تقاضاها-منابع شغلی، فرسودگی شغلی مسلش و سلامت سازمانی هوی و فلدمن گردآوری و با آمار توصیفی (میانگین، انحراف معیار و فراوانی) و استنباطی (همبستگی پیرسون، رگرسیون چندگانه و تحلیل تعدیل گری) با نرم افزارهای SPSS و SmartPLS تحلیل شد. روایی ابزارها با روایی محتوایی و سازه و پایایی با آلفای کرونباخ تایید شد.یافته ها نشان داد استرس شغلی کارکنان در سطح بالا و فرسودگی شغلی آنان در سطح متوسط به بالا قرار دارد. در میان ابعاد استرس، بارکاری، شرایط فیزیکی محیط کار و تعارض کار-خانواده بالاترین میانگین را داشتند و در میان ابعاد فرسودگی، خستگی هیجانی بالاترین سطح را نشان داد. میان استرس شغلی و فرسودگی شغلی رابطه مثبت و معنادار وجود داشت و بارکاری و تعارض کار-خانواده قوی ترین پیش بینی کننده های فرسودگی بودند. همچنین سلامت سازمانی با استرس و فرسودگی رابطه منفی و معنادار داشت و رابطه میان آن دو را تعدیل کرد؛ به گونه ای که ملاحظه گری مدیران و انسجام نهادی بیشترین سهم را در کاهش اثر استرس بر فرسودگی داشتند.بر اساس نتایج، راهکارهایی در سه سطح فردی (آموزش مدیریت استرس و تاب آوری)، شغلی (بازطراحی شغل، متعادل سازی بارکاری، شفاف سازی نقش و انعطاف کاری) و سازمانی (تقویت حمایت سرپرست، عدالت سازمانی، بهبود شرایط فیزیکی و پایش دوره ای استرس و فرسودگی) برای بهبود سلامت سازمانی ارائه شد. اجرای هم زمان این راهکارها می تواند فرسودگی را کاهش دهد، سلامت سازمانی شهرداری زابل را ارتقا بخشد و کیفیت خدمات شهری و فضای سبز را بهبود دهد.

کلیدواژه ها:

استرس شغلی ، فرسودگی شغلی ، سلامت سازمانی ، کارکنان خدمات شهری ، فضای سبز ، شهرداری زابل