تاثیر چت بات های مبتنی بر هوش مصنوعی مولد بر مهارت گفتاری و متغیرهای عاطفی زبان آموزان انگلیسی به عنوان زبان خارجی: پژوهشی ترکیبی در میان دانشجومعلمان ایرانی

پژوهش حاضر به بررسی تاثیر تمرین ساختارمند گفتاری با چت بات مبتنی بر هوش مصنوعی مولد بر توانش شفاهی و متغیرهای عاطفی دانشجومعلمان ایرانی رشته آموزش زبان انگلیسی پرداخته است. اگرچه پیشینه پژوهش به طور کلی از سودمندی هوش مصنوعی در یادگیری زبان خبر می دهد، شواهد فراتحلیلی نشان می دهد که مهارت گفتاری در میان مهارت های زبانی از کمترین پشتوانه تجربی برخوردار است و شواهد مربوط به پیامدهای عاطفی نیز یکدست نیست. در این پژوهش از طرح ترکیبی متوالی تبیینی استفاده شد. سی دانشجومعلم به صورت کلاس های دست نخورده به دو گروه آزمایش (۱۵ نفر) و گواه (۱۵ نفر) تقسیم شدند. گروه آزمایش طی مداخله، هفته ای دست کم سه جلسه ۱۵ تا ۲۰ دقیقه ای تمرین شفاهی با ChatGPT را بر پایه الگوی چهارمرحله ای «مدل تعامل با مدرس هوش مصنوعی» انجام داد. توانش گفتاری پیش و پس از مداخله با آزمونی بر اساس الگوی آیلتس سنجیده و توسط دو ارزیاب آموزش دیده نمره گذاری شد. مقیاس اضطراب کلاس زبان خارجی و مقیاس تمایل به برقراری ارتباط نیز در هر دو مرحله اجرا شدند. سپس با هفت شرکت کننده مصاحبه نیمه ساختاریافته انجام و داده ها با تحلیل مضمون بازتابی بررسی گردید. دو گروه در پیش آزمون تفاوت معناداری نداشتند. میانگین گروه گواه ۰٫۳۵ و میانگین گروه آزمایش ۱٫۶۵ نمره باند افزایش یافت. تحلیل کوواریانس برتری معنادار گروه آزمایش را تایید کرد و تفاوت تعدیل شده ۱٫۳۱ نمره باند بود. الگوی پیشرفت در مولفه ها یکسان بود: بیشترین تاثیر بر روانی گفتار، سپس دقت و در نهایت پیچیدگی زبانی. تحلیل کیفی چهار مضمون به دست داد که دو مضمون آن، «شبکه ایمنی دیجیتال» و انتقال تمایل به ارتباط از محیط دیجیتال به کلاس درس، سازوکار عاطفی این پیشرفت را تبیین می کنند. یافته ها هوش مصنوعی را نه جایگزین معلم، بلکه سالن تمرینی برای آمادگی پیش از تعامل انسانی معرفی می کنند.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی مولد ، ChatGPT ، مهارت گفتاری ، اضطراب سخن گفتن به زبان خارجی ، تمایل به برقراری ارتباط ، آموزش زبان انگلیسی ، تربیت معلم ، پژوهش ترکیبی