چندفرهنگی در مدارس و ترویج فرهنگ آن

جامعه امروز ایران، بافت فرهنگی متنوع و رنگین کمانی از قومیت ها، زبان ها، ادیان و خرده فرهنگ های گوناگون را در خود جای داده است. این تنوع فرهنگی، در حالی که سرمایه ای ارزشمند برای توسعه اجتماعی به شمار می رود، چنانچه در نظام آموزشی به درستی مدیریت نشود، می تواند به زمینه ای برای تبعیض، انزوا، تعارض و شکاف اجتماعی تبدیل گردد. آموزش چندفرهنگی به عنوان رویکردی تربیتی که بر به رسمیت شناختن و احترام به تفاوت های فرهنگی، ارتقای فهم متقابل و پرورش هویت های چندلایه دانش آموزان تاکید دارد، پاسخی راهبردی به این ضرورت است. پژوهش حاضر با هدف بررسی جایگاه چندفرهنگی در مدارس و راهکارهای ترویج فرهنگ آن، با استفاده از روش کتابخانه ای و با مرور نظام مند منابع داخلی به ویژه مقالات نمایه شده در پایگاه سیویلیکا انجام شده است. یافته ها نشان می دهد که آموزش چندفرهنگی در مدارس ایران با چالش هایی همچون ضعف محتوای برنامه درسی، فقدان تربیت معلمان چندفرهنگی، نبود منابع آموزشی مناسب، مقاومت های فرهنگی و شکاف میان سیاست گذاری و اجرا مواجه است؛ اما در عین حال، ظرفیت های قابل توجهی همچون تنوع فرهنگی خود جامعه، اسناد بالادستی و تجارب معلمان در کلاس های چندفرهنگی برای ترویج این فرهنگ وجود دارد. مقاله در سه بخش سازمان یافته است: مبانی نظری و مفهومی، چالش ها و موانع، و راهکارهای ترویج فرهنگ چندفرهنگی. در پایان، پیشنهادهای سیاستی و تربیتی برای نهادینه سازی آموزش چندفرهنگی در مدارس ارائه می شود.

کلیدواژه ها:

آموزش چندفرهنگی ، تنوع فرهنگی ، مدارس ابتدایی ، ترویج فرهنگ ، هویت یابی ، برنامه درسی