بررسی و مقایسه ظرفیت جذب آب و ماندگاری رطوبت در قارچ روی تنه نخل خرما با بسترهای کوکوپیت، پرلیت، پالم پیت و خاک ماسه ای

تولید نشاء باکیفیت در بسترهای کشت کارآمد ضرورتی راهبردی دارد. هدف از این پژوهش، شناسایی و معرفی قارچ تنه نخل خرما به عنوان یک بستر کشت بومی، ارزان قیمت و پایدار جهت جایگزینی بسترهای وارداتی گران قیمت نظیر کوکوپیت و ارزیابی توان آن در مدیریت بهینه مصرف آب است. روش شناسی: این تحقیق با تمرکز بر ویژگی های فیزیکی بسترها، به مقایسه قدرت جذب آب و ماندگاری رطوبت در پنج بستر کشت شامل: قطعات خرد شده قارچ تنه درخت خرما، کوکوپیت، پرلیت، پالم پیت (ضایعات عمومی نخل) و خاک ماسه ای پرداخت. برای ارزیابی فرضیات، شاخص های ظرفیت نگهداری آب و نرخ از دست دادن رطوبت در شرایط قطع آبیاری اندازه گیری شد تا پتانسیل ساختار تخلخل های میکروسکوپی و بافت اسفنجی قارچ تنه نخل در ذخیره سازی آب مشخص گردد. نتایج نشان داد که قارچ تنه نخل به دلیل تخلخل بسیار بالا و ساختار اسفنجی، پتانسیل ذخیره سازی رطوبتی مشابه با کوکوپیت (استاندارد طلایی) دارد و بر خلاف پالم پیت های فیبری و چوبی، فاقد محدودیت های رشدی متعارف است. یافته ها تایید کرد که خاک ماسه ای کمترین و بافت قارچی تنه نخل به همراه کوکوپیت، بیشترین ظرفیت نگهداری آب را دارا هستند. این بافت اسفنجی توانست به عنوان یک ضربه گیر در برابر تنش های کم آبی عمل کرده و پایداری رطوبت بستر را در مقایسه با پرلیت و پالم پیت به طور معنی داری افزایش دهد. نتیجه گیری: قارچ تنه درخت خرما به دلیل شباهت ساختاری به کوکوپیت و در دسترس بودن در مناطق وسیعی از کشور، جایگزینی ایده آل و اقتصادی برای بسترهای وارداتی محسوب می شود. استفاده از این بستر نه تنها وابستگی ارزی بخش کشاورزی را کاهش می دهد، بلکه از طریق صیانت از منابع آب سبز و افزایش بهره وری مصرف آب، گامی موثر در جهت امنیت غذایی و توسعه پایدار در اقلیم های خشک برمی دارد.

کلیدواژه ها:

بستر کشت ، پرلیت ، پالم پیت قارچ تنه نخل ، کوکوپیت