بررسی چالش های معلمان در استفاده از روش های نوین تدریس

گذار از روش های سنتی به روش های نوین تدریس، یکی از مهم ترین دغدغه های نظام های آموزشی معاصر است، اما معلمان در این مسیر با چالش های متعددی روبه رو هستند که کمتر به صورت نظام مند بررسی شده اند. پژوهش حاضر با هدف شناسایی و تحلیل چالش های معلمان در استفاده از روش های نوین تدریس انجام شد. رویکرد پژوهش کیفی و از نوع پدیدارشناسی تفسیری بود. مشارکت کنندگان شامل ۲۸ معلم دوره متوسطه شهرهای تهران، مشهد و تبریز بودند که با روش نمونه گیری هدفمند و با معیار اشباع نظری انتخاب شدند. داده ها با مصاحبه های نیمه ساختاریافته عمیق گردآوری و با روش تحلیل موضوعی براون و کلارک در شش مرحله تحلیل شدند. برای اعتبارسنجی یافته ها از معیارهای اعتبار، انتقال پذیری، اتکاپذیری و تاییدپذیری استفاده شد. تحلیل داده ها پنج مضمون اصلی را آشکار ساخت: چالش های دانشی و مهارتی شامل کمبود آموزش تخصصی، ناآشنایی با فناوری های نوین و ضعف در طراحی آموزشی؛ چالش های نگرشی و روان شناختی شامل مقاومت در برابر تغییر، ترس از شکست، کاهش اعتماد به توانمندی خود و احساس تهدید جایگاه حرفه ای؛ چالش های ساختاری و سازمانی شامل کمبود زمان، حجم بالای محتوا، کلاس های پرجمعیت، نظام ارزشیابی سنتی و فقدان مشوق های سازمانی؛ چالش های منابعی و زیرساختی شامل کمبود تجهیزات، ضعف اینترنت، نبود محتوای بومی و محدودیت بودجه؛ و چالش های فرهنگی و اجتماعی شامل انتظارات والدین، مقاومت دانش آموزان، فشار هنجارهای مدرسه و کم رنگ بودن فرهنگ همکاری حرفه ای. یافته ها نشان داد که این چالش ها به صورت شبکه ای و درهم تنیده عمل می کنند و رفع یکی بدون توجه به دیگران نتیجه پایدار نمی دهد. مشارکت کنندگان تاکید کردند که فقدان آموزش مستمر، نظام ارزشیابی ناهماهنگ با روش های نوین و کمبود زمان، سه مانع اصلی هستند. همچنین مشخص شد که معلمان جوان و معلمان با تجربه، الگوهای چالشی متفاوتی تجربه می کنند. پژوهش حاضر با ارائه تصویری جامع از موانع، به سیاست گذاران، مدیران مدارس و برنامه ریزان آموزش ضمن خدمت کمک می کند تا مداخلات هدفمندتری برای توانمندسازی معلمان طراحی کنند. پیشنهاد می شود که برنامه های توسعه حرفه ای مستمر، اصلاح نظام ارزشیابی، تامین منابع و ایجاد فرهنگ حمایتی در اولویت قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

روش های نوین تدریس ، چالش های معلمان ، توسعه حرفه ای ، مقاومت در برابر تغییر ، پدیدارشناسی