اثربخشی راهکارهای آموزشی بر افزایش درک مفهومی مبحث حد در دانش آموزان دختر پایه دوازدهم رشته تجربی

مفهوم حد از مفاهیم اساسی ریاضیات است که یادگیری آن با مفاهیمی همچون پیوستگی، مشتق و انتگرال ارتباط مستقیم دارد. با وجود اهمیت این مفهوم، بسیاری از دانش آموزان درک مفهومی مناسبی از آن ندارند و برخی بدفهمی های پایدار، یادگیری مباحث بعدی را نیز تحت تاثیر قرار می دهد. پژوهش حاضر با هدف افزایش درک مفهوم حد در دانش آموزان دختر پایه دوازدهم رشته تجربی انجام شد. این پژوهش با رویکرد اقدام پژوهی در دو کلاس ۳۶ نفره دبیرستان دخترانه مهندس نجیمی ۲، ناحیه ۴ قم، انجام گرفت. برای شناسایی وضعیت موجود از مشاهده، مصاحبه، بررسی عملکرد دانش آموزان و آزمون آغازین شامل شش سوال مفهومی استفاده شد. نتایج آزمون آغازین نشان داد بخش قابل توجهی از دانش آموزان مفهوم حد را به صورت رویه ای و غیرمفهومی می آموزند و در زمینه هایی مانند ارتباط حد و مقدار تابع، حد و پیوستگی، تفسیر نمودار، حد در بی نهایت و مفهوم تابع دچار بدفهمی هستند. بر اساس یافته های اولیه، راهکارهایی از جمله ارائه نمای کلی درس، مرور پیش نیازها، تدریس از ساده به دشوار، ارائه تکالیف و نمونه سوالات هدفمند، ارزشیابی آغازین و مستمر، تشویق و امتیازدهی، ایجاد تنوع در تدریس و استفاده محدود از فناوری اجرا و متناسب با شرایط کلاس تعدیل شد. مقایسه نتایج آزمون آغازین و پایانی و شواهد کیفی نشان داد درک مفهومی دانش آموزان از حد و پیوستگی بهبود یافته، بدفهمی های رایج کاهش یافته و علاقه، مشارکت، اعتمادبه نفس و توانایی حل تمرین های مفهومی افزایش یافته است.

کلیدواژه ها:

حد ، بدفهمی ، مفهوم حد ، پیوستگی ، آموزش ریاضی ، اقدام پژوهی