مروری بر رویکردها، روش ها و چالش های آموزش زبان فارسی به غیرفارسی زبانان

آموزش زبان فارسی به غیرفارسی زبانان در سال های اخیر به یکی از حوزه های مهم در مطالعات زبان شناسی کاربردی و آموزش زبان دوم و خارجی تبدیل شده است. تفاوت های زبانی و فرهنگی میان فارسی و زبان مادری زبان آموزان، ویژگی های خط و ساختار زبان فارسی و ضرورت دستیابی به توانش ارتباطی، توجه به رویکردهای نوین در آموزش فارسی را ضروری ساخته است. پژوهش حاضر با هدف مرور و تحلیل پژوهش های انجام شده درباره آموزش فارسی به غیرفارسی زبانان و شناسایی مهم ترین محورهای پژوهشی، روش های آموزشی، دستاوردها و خلاهای موجود در این حوزه انجام شده است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، مروری تحلیلی است و اطلاعات آن با بررسی و تحلیل مطالعات علمی مرتبط در منابع و پایگاه های اطلاعاتی معتبر گردآوری و با استفاده از تحلیل محتوای کیفی طبقه بندی و تفسیر شده است. یافته ها نشان داد که پژوهش های این حوزه عمدتا بر آموزش مهارت های چهارگانه زبانی، واژگان و دستور، آموزش ارتباطی و تعاملی، آموزش فرهنگ و کاربردشناسی، طراحی مواد آموزشی و استفاده از فناوری های نوین متمرکز بوده اند. همچنین، رویکردهای ارتباطی، مبتنی بر تکلیف، تعاملی و تلفیقی ظرفیت مناسبی برای تقویت توانش زبانی و ارتباطی فارسی آموزان نشان داده اند. در مقابل، تفاوت های بینازبانی و بینافرهنگی، کمبود مواد آموزشی متناسب با نیاز گروه های مختلف زبان آموزان و محدودیت پژوهش های تجربی و طولی از مهم ترین چالش های شناسایی شده است. در نهایت، حرکت به سوی آموزش نیازمحور، ارتباطی، بینافرهنگی و بهره گیری هدفمند از فناوری و هوش مصنوعی می تواند زمینه ارتقای کیفیت آموزش فارسی به غیرفارسی زبانان را فراهم سازد.

کلیدواژه ها:

آموزش زبان فارسی ، غیرفارسی زبانان ، فارسی به عنوان زبان دوم ، آموزش زبان خارجی ، توانش ارتباطی ، آموزش بینافرهنگی