ارزیابی و مدیریت ریسک های ‪HSE‬ در پروژه های عمرانی شهرداری تبریز‬‬

پروژه های عمرانی شهری در محیطی اجرا می شوند که فعالیت کارگاهی با تردد شهروندان، زیرساخت های فعال و خدمات عمومی تداخل دارد. ازاین رو، ارزیابی ریسک در این پروژه ها باید پیامدهای بهداشتی، ایمنی و محیط زیستی را هم زمان بررسی کند. هدف این مقاله، تحلیل مبانی ارزیابی ریسک های ‪HSE‬ و ارائه چارچوبی برای کاربرد در پروژه های عمرانی شهرداری تبریز است. روش پژوهش، مرور هدفمند منابع علمی و اسناد رسمی همراه با تحلیل مفهومی فرایندهای پروژه است. مطالعات حوزه ساخت وساز، راهنمای مدیریت ریسک و اسناد پیشگیری شغلی به منظور استخراج مقوله های خطر، نقد ابزارهای ارزیابی و طراحی سازوکار اجرایی بررسی شدند. این پژوهش شامل بازدید از کارگاه ها یا امتیازدهی واقعی پروژه های تبریز نیست. یافته های تحلیلی در قالب چهار محور تنظیم شد: توجه به ریسک در چرخه عمر پروژه، تفکیک خطرات شدید از امتیازهای تجمیعی، تعیین مسئول کنترل و پایش اثربخشی مداخلات. تحلیل نشان می دهد که ثبت خطر بدون پیوند با طراحی، قرارداد، برنامه زمان بندی و مجوز شروع فعالیت، قابلیت اجرایی محدودی دارد. برای تبریز، دفتر ثبت ریسک مشترک کارفرما و پیمانکار، بازنگری پس از تغییر شرایط، و کنترل مستقل فعالیت های پرپیامد پیشنهاد می شود. نتیجه اصلی آن است که ارزش ارزیابی ریسک به کیفیت تصمیم و قابلیت راستی آزمایی کنترل ها وابسته است، نه صرفا به تعداد فرم های تکمیل شده. اثربخشی چارچوب پیشنهادی باید در پژوهشی میدانی و با داده های معتبر محلی آزموده شود.‬‬