بررسی چالش های مدیران مدارس در مدیریت تغییرات فناورانه و سازگارکردن ساختارهای سنتی مدرسه با محیط های آموزشی نوین

شتاب فزاینده تغییرات فناورانه، مدرسه را از یک سازمان نسبتا باثبات و متکی بر رویه های سنتی به سازمانی تبدیل کرده است که ناگزیر باید به صورت مستمر با محیطی متغیر، شبکه ای و دیجیتال سازگار شود. در چنین شرایطی، مدیر مدرسه صرفا مسئول نگهداری نظم موجود نیست، بلکه باید میان الزامات ساختارهای اداری، انتظارات حرفه ای معلمان، نیازهای یادگیرندگان، سیاست های آموزشی و ظرفیت های فناوری تعادل برقرار کند. مسئله اصلی پژوهش حاضر، بررسی چالش هایی است که مدیران مدارس در فرایند مدیریت تغییرات فناورانه و بازتنظیم ساختارهای سنتی مدرسه با آن مواجه اند. پژوهش حاضر با رویکرد کتابخانه ای و مروری تحلیلی انجام شده و با ترکیب یافته های پژوهش های فارسی و انگلیسی، ابعاد فردی، مدیریتی، ساختاری، فرهنگی، حرفه ای و فناورانه مسئله را تحلیل کرده است. نتایج نشان می دهد که مهم ترین چالش مدیران، صرفا کمبود تجهیزات یا ضعف مهارت های فنی نیست؛ بلکه ناسازگاری میان منطق فناوری های نوین و منطق ساختارهای سنتی مدرسه، مقاومت در برابر تغییر، تمرکزگرایی، محدودیت اختیار مدیر، نابرابری در آمادگی دیجیتال کارکنان، ضعف یادگیری سازمانی، نگرانی از افزایش بار کاری، نبود چشم انداز مشترک و دشواری تبدیل فناوری به بخشی از فرایندهای واقعی آموزش و مدیریت است. یافته های پژوهش همچنین نشان می دهد که تحول فناورانه زمانی پایدار می شود که از سطح «افزودن ابزار» عبور کرده و به بازطراحی فرایندها، نقش ها، ارتباطات، تصمیم گیری و فرهنگ مدرسه منجر شود. در این میان، رهبری دیجیتال، مدیریت تغییر مشارکتی، توانمندسازی تدریجی معلمان، تشکیل تیم های فناوری، توسعه فرهنگ یادگیری، تصمیم گیری داده محور و ایجاد ساختارهای منعطف، از عناصر اساسی سازگارکردن مدرسه با محیط های آموزشی نوین به شمار می روند. بنابراین، مدیریت تغییر فناورانه را باید فرایندی سازمانی و فرهنگی دانست که در آن فناوری، انسان، ساختار و هدف آموزشی به صورت هم زمان بازتنظیم می شوند.