بررسی تاثیر ویژگی‎های شخصیتی مدیران مالی بر اجتناب مالیاتی: نقش میانجی اعتماد اجتماعی به دولت

هدف: هدف این پژوهش بررسی تاثیر ویژگی های شخصیتی مدیران مالی شرکت ها بر اجتناب مالیاتی، با در نظر گرفتن نقش میانجی اعتماد اجتماعی به دولت است. بر این اساس، ابعاد شخصیت در چارچوب مدل پنج عاملی شامل گشودگی، وظیفه شناسی، برون گرایی، توافق پذیری و روان رنجوری بررسی می گردد.روش: پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت، توصیفی–همبستگی است. جامعه آماری مدیران مالی ۴۳۵ شرکت بورسی در سال ۱۴۰۳ بوده و داده ها از طریق پرسشنامه های استاندارد اجتناب مالیاتی، ویژگی های شخصیتی و اعتماد اجتماعی گردآوری و ۱۷۰ پرسشنامه معتبر با مدل یابی معادلات ساختاری در نرم افزار اموس تحلیل شد.یافته ها: یافته های پژوهش نشان می دهد که ویژگی های شخصیتی مدیران مالی تاثیر معناداری بر اجتناب مالیاتی شرکت ها دارد. ویژگی روان رنجوری تاثیر مثبت بر اجتناب از مالیات دارد؛ به عبارت دیگر مدبران مالی روان رنجور تمایل بیشتری به اجتناب مالیاتی دارند. از طرف دیگر، ویژگی های شخصیتی گشودگی به تجربه، وظیفه شناسی و توافق پذیری اثر منفی بر اجتناب از مالیات دارد. علاوه بر این، اعتماد اجتماعی به عنوان عاملی میانجی، در رابطه بین ویژگی های شخصیتی و اجتناب مالیاتی ایفای نقش می نماید؛ به گونه ای که روان رنجوری، با تضعیف اعتماد اجتماعی، منجر به تشدید اجتناب مالیاتی می شود، در مقابل، گشودگی به تجربه، وظیفه شناسی، برون گرایی و توافق پذیری، از طریق تقویت اعتماد اجتماعی، موجب کاهش رفتار اجتناب مالیاتی می گردند.دانش افزایی: پژوهش حاضر با تلفیق رویکردهای روان شناختی و اجتماعی، نقش اعتماد اجتماعی را در تبیین رفتار مالیاتی مدیران روشن ساخته و به توسعه ادبیات حسابداری رفتاری و شناخت بنیان های روانی–اجتماعی تمکین مالیاتی می افزاید.

کلیدواژه ها:

ویژگی های شخصیتی ، اجتناب مالیاتی ، اعتماد اجتماعی به دولت ، مدیران مالی ، مدل پنج عاملی شخصیت