ارزیابی ژئوپلیمریزاسیون پسماندهای کارخانه تغلیظ و سرباره مس در تثبیت شیمیایی خاک رمبنده

خاک های رمبنده یا فروریزشی در حالت خشک دارای ساختمان نسبتا پایداری هستند، اما در صورت بروز یک رطوبت غیرمنتظره، به دلیل فروپاشی ساختار متخلخل آن ها، دچار نشست های ناگهانی زیادی می شوند. از این رو، شناخت و بهسازی این خاک ها در طراحی و اجرای سازه ها اهمیت فراوانی دارد. در این پژوهش، به منظور تثبیت خاک های رس دار رمبنده، از پسماند های کارخانه تغلیظ و سرباره کوره مس گدازی به همراه محلول پتاس به عنوان فعال کننده قلیایی استفاده شد. برای ارزیابی ژئوپلیمراسیون، نمونه های آزمایشگاهی با درصدهای مختلف (۵، ۱۰، ۱۵ و ۲۰ درصد وزنی خاک) از پسماند کارخانه تغلیظ و سرباره مس به صورت جداگانه، و نیز با ۲۰ درصد مجموع پسماند و خاک همراه با محلول پتاس در غلظت های ۳ تا ۹ مولار تهیه شدند. نمونه ها به روش پروکتور استاندارد متراکم شدند و عمل آوری در دمای محیط به مدت ۷، ۲۸ و ۹۱ روز صورت گرفت. هم چنین، به منظور تحلیل ریزساختاری، از روش عکس برداری میکروسکوپ الکترونی روبشی (SEM) استفاده گردید. نتایج نشان داد افزودن ۲۰ درصد از پسماندها، بیش ترین افزایش مقاومت فشاری محصورنشده را به همراه داشت. هم چنین، شاخص رمبندگی، بیش از ۹۵ درصد کاهش یافت. بر این اساس، استفاده از پسماندهای مس به عنوان پیش ماده ژئوپلیمری، روشی موثر برای تثبیت شیمیایی خاک های فروریزشی به شمار می رود .

کلیدواژه ها:

ژپوپلیمرزاسیون ، پسماندهای معدن مس ، خاک فروریزشی ، شاخص رمبندگی (Ic)