تحلیل تطبیقی معادجسمانی در مکتب اصفهان و مکتب تهران با تاکید بر آرای ملاصدرا و حکمای اربعه

تحلیل تطبیقی معادجسمانی در مکتب اصفهان و مکتب تهران با تاکید بر آرای ملاصدرا و حکمای اربعهچکیدهمسئله معاد جسمانی در مکتب های فلسفی اصفهان و تهران جایگاهی مهم در الهیات فلسفی اسلامی دارد. این پژوهش با رویکرد تحلیلی تطبیقی، به بررسی مبانی نظری حکمای دو مکتب، به ویژه ملاصدرا و حکمای اربعه تهران (آقا علی مدرس طهرانی، محمدرضا قمشه ای، سید ابوالحسن جلوه و میرزا حسین سبزواری)، در زمینه تبیین معاد جسمانی می پردازد. هدف این مقاله تبیین وجوه اشتراک و افتراق دیدگاه های این دو جریان فلسفی است. براساس یافته ها، حکمای مکتب اصفهان بر شکل گیری بدن اخروی متناسب با هویت و اعمال انسان تاکید کرده و ملاصدرا بر عدم بقای بدن مادی و حشر نفس با بدن مثالی اذعان دارد. در مقابل، حکمای اربعه تهران بر نقش «ودایع نفسانی» در اجزای بدن مادی و تکون تدریجی بدن اخروی پس از مرگ تاکید می کنند. تحلیل حاضر نشان می دهد که نظریه ملاصدرا در معاد جسمانی از انسجام بیشتری برخوردار است و با مبانی عقلی و نقلی سازگاری قابل توجهی دارد؛ در حالی که دیدگاه حکمای اربعه با وجود نوآوری هایشان، با چالش هایی روبه روست.

کلیدواژه ها:

مکتب اصفهان ، مکتب تهران ، معاد جسمانی ، ملاصدرا ، حکمای اربعه