ارزیابی همگنی اقتصادی و زیرساختی مناطق نه گانه آمایش سرزمین ایران با استفاده از تحلیل خوشه ای

همگنی فضایی در این حوزه به معنای آن است که ویژگی های مورد مطالعه در تمام نقاط یک منطقه آمایش شده، رفتار یا توزیع مشابهی داشته باشند و تفاوت های درون منطقه ای نسبت به تفاوت های بین منطقه ای به حداقل برسد. عدم رعایت این اصل می تواند منجر به خطای تجمع آماری شود که دقت پیش بینی ها و تفسیر الگوهای فضایی را به شدت کاهش می دهد. هدف از این پژوهش، ارزیابی همگنی فضایی مناطق نه گانه آمایش سرزمین بر اساس شاخصهای مختلف اقتصادی و زیرساختی است. تحقیق حاضر از نظر روش، توصیفی-تحلیلی و تطبیقی است. روش گردآوری اطلاعات به صورت اسنادی و کتابخانه ای (داده های رسمی مرکز آمار ملی در سال های ۱۴۰۱و گزارش های سالانه اقتصادی استان ها) است. برای تجزیه وتحلیل داده ها از روش های آماری و مدل تحلیل خوشه ای در محیط SPSS استفاده گردیده است. نتایج نشان داد که رابطه میان منطقه آمایشی و خوشه های توسعه ای همواره همگام نیست. در حالی که در برخی مناطق (مانند منطقه ۲ و ۳) یک همگونی و انسجام ساختاری بالا مشاهده شد، در سایر مناطق (به ویژه مناطق ۴، ۶، ۷ و ۹) ناهمگونی فضایی نسبی وجود دارد؛ به گونه ای که استان های همسایه در یک منطقه آمایشی، از نظر سطح توسعه و ویژگی های اقتصادی در خوشه های کاملا متفاوتی قرار گرفته اند.

کلیدواژه ها:

آمایش سرزمین" ، "خوشه بندی" ، "مناطق نه گانه" ، "همگنی" ، " ایران