حمل ونقل پاک و پایدار: مروری بر سیاست های جهانی و کاربرد آن در کلان شهرهای ایران

حمل ونقل شهری در کلان شهرهای ایران با چالش های ساختاری متعددی نظیر وابستگی شدید به خودروهای شخصی، فرسودگی گسترده ناوگان عمومی و سهم ناچیز حمل ونقل فعال مواجه است. پژوهش حاضر با روش مروری نظام مند، به بررسی سیاست ها و راهکارهای گذار از حمل ونقل خودرومحور به حمل ونقل پایدار و انسان محور در کلان شهرهای ایران می پردازد. یافته ها نشان می دهد که توسعه حمل ونقل عمومی انبوه بر (با ورود ۹۴۵ واگن جدید مترو)، برقی سازی ناوگان اتوبوسرانی (با ورود بیش از ۳۹۰ دستگاه اتوبوس برقی و ایجاد زیرساخت شارژ گسترده) و تصویب لایحه اصلاح قانون توسعه حمل ونقل عمومی، گام های عملی مهمی در این مسیر محسوب می شوند. با این حال، شکاف میان وضعیت موجود و استانداردهای پایداری همچنان عمیق است: کمبود حدود ۳۰ هزار اتوبوس، سهم تنها ۰.۳ درصدی دوچرخه سواری از سفرهای روزانه تهران، و محدودیت شدید منابع مالی شهرداری ها. موانع چندلایه اجتماعی-فرهنگی، نهادی و زیرساختی نیز مشارکت در حمل ونقل فعال را محدود می کند. نتیجه گیری پژوهش بر ضرورت توالی هوشمندانه سیاست ها، ادغام معیارهای پایداری در بودجه ریزی، رفع موانع چندلایه حمل ونقل فعال و تقویت هماهنگی بین نهادی تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

حمل ونقل پایدار ، حمل ونقل عمومی ، حمل ونقل فعال ، برقی سازی ناوگان