بهره برداری اقتصادی از داده های شهری به عنوان منبع درآمد پایدار شهرداری ها؛ مبانی حقوقی، حدود اختیار و الگوی پیشنهادی برای مدیریت شهری ایران

تامین منابع مالی پایدار، یکی از مسائل مهم مدیریت شهری است. وابستگی به منابع درآمدی نوسان پذیر، به ویژه درآمدهای مرتبط با ساخت وساز، می تواند برنامه ریزی بلندمدت شهرداری ها را با دشواری مواجه کند. در کنار منابع متعارف، توسعه سامانه های دیجیتال و گسترش داده های تولیدشده در فرایند ارائه خدمات شهری، امکان بررسی الگوهای تازه ای از خلق ارزش اقتصادی را فراهم کرده است.اطلاعات مربوط به ترافیک، الگوهای کلی رفت وآمد، مصرف خدمات شهری، وضعیت زیرساخت ها و داده های آماری مناطق، در صورت برخورداری از کیفیت مناسب و قابلیت استفاده قانونی، می توانند مبنای تولید محصولات اطلاعاتی و خدمات تحلیلی برای کسب وکارها و نهادهای پژوهشی قرار گیرند. بااین حال، تبدیل این ظرفیت به منبع درآمد، مستلزم پاسخ به پرسش های حقوقی مهمی درباره حدود اختیار شهرداری، ماهیت حقوقی داده های عمومی، امکان دریافت وجه، حفاظت از اطلاعات شخصی و نحوه واگذاری بهره برداری به بخش خصوصی است.پژوهش حاضر با روش توصیفی تحلیلی و با استفاده از قوانین و مقررات مرتبط با درآمدهای شهرداری، دسترسی به اطلاعات، معاملات عمومی و حفاظت از اطلاعات، امکان طراحی یک الگوی حقوقی برای بهره برداری اقتصادی از داده های شهری را بررسی می کند. فرضیه پژوهش آن است که ظرفیت درآمدزایی داده های شهری باید از طریق ارائه خدمات و محصولات اطلاعاتی دارای ارزش افزوده و در چارچوب اختیارات قانونی ایجاد شود؛ نه از طریق وضع خودسرانه عوارض یا محدود کردن دسترسی قانونی شهروندان به اطلاعات عمومی.در پایان، الگوی پیشنهادی «داده عمومی، خدمت ارزش افزوده و بازگشت منفعت به شهر» ارائه می شود. در این الگو، داده های قابل انتشار از اطلاعات شخصی و محرمانه تفکیک می شوند، خدمات تجاری با مجوز و تعرفه قانونی ارائه می گردند و درآمد

کلیدواژه ها:

درآمد پایدار شهرداری ، داده های شهری ، اقتصاد داده ، حقوق مالی شهری ، اطلاعات عمومی ، حکمرانی داده.