مقایسه تاثیر تدریس اکتشافی ساختاریافته با تدریس مستقیم بر تحقق اهداف حیطه های عالی یادگیری

پژوهش حاضر با هدف مقایسه تاثیر تدریس اکتشافی ساختاریافته با تدریس مستقیم بر تحقق اهداف حیطه های عالی یادگیری (تحلیل، ترکیب و ارزشیابی) در دانش آموزان پایه ششم ابتدایی شهر فردوس انجام شد. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون–پس آزمون همراه با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان پایه ششم ابتدایی شهر فردوس در سال تحصیلی ۱۴۰۴–۱۴۰۳ بود که از میان آنان ۶۰ دانش آموز (۳۰ نفر گروه آزمایش و ۳۰ نفر گروه کنترل) به روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه جایگزین شدند. گروه آزمایش در معرض تدریس اکتشافی ساختاریافته و گروه کنترل در معرض تدریس مستقیم قرار گرفت. ابزار گردآوری داده ها، آزمون محقق ساخته بر اساس طبقه بندی بلوم در سه سطح عالی (تحلیل، ترکیب و ارزشیابی) بود که روایی محتوایی آن توسط متخصصان تایید و پایایی آن با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ ۰/۸۷ محاسبه شد. داده ها با استفاده از تحلیل کوواریانس (ANCOVA) و آزمون t مستقل تحلیل شدند. نتایج نشان داد که بین دو گروه در تحقق اهداف حیطه های عالی یادگیری تفاوت معناداری وجود دارد (p < ۰/۰۵)؛ به طوری که دانش آموزان گروه آزمایش در سطوح تحلیل، ترکیب و ارزشیابی عملکرد بهتری نسبت به گروه کنترل داشتند. همچنین تدریس اکتشافی ساختاریافته بر افزایش توانایی حل مسئله، تفکر انتقادی و انتقال یادگیری دانش آموزان موثر بود. بر اساس یافته ها، پیشنهاد می شود معلمان ابتدایی شهر فردوس در طراحی فرایند یاددهی–یادگیری، به ویژه در دروس علوم تجربی و ریاضی، از رویکرد اکتشافی ساختاریافته به عنوان روشی موثر برای پرورش مهارت های تفکر سطح بالا استفاده کنند.

کلیدواژه ها:

واژگان کلیدی: تدریس اکتشافی ساختاریافته ، تدریس مستقیم ، حیطه های عالی یادگیری ، طبقه بندی بلوم ، دانش آموزان پایه ششم ، شهر فردوس.