تاثیر مدیریت مشارکتی کلاس بر کاهش رفتارهای انحرافی و افزایش تعلق سازمانی دانش آموزان

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر مدیریت مشارکتی کلاس درس بر کاهش رفتارهای انحرافی و افزایش تعلق سازمانی (مدرسه ای) دانش آموزان انجام شد. طرح پژوهش از نوع نیمه آزمایشی با پیش آزمون، پس آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش را کلیه دانش آموزان مقطع متوسطه اول یک منطقه آموزشی تشکیل دادند که از میان آن ها، تعداد ۶۰ دانش آموز به روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (۳۰ نفر) و کنترل (۳۰ نفر) جای دهی شدند. برای گردآوری داده ها از پرسش نامه های استاندارد رفتارهای انحرافی/نابهنجار کلاسی و مقیاس احساس تعلق سازمانی/مدرسه ای استفاده گردید. گروه آزمایش به مدت ۱۰ جلسه آموزشی تحت مدیریت مشارکتی کلاس (مبتنی بر تدوین مشارکتی قواعد، واگذاری مسئولیت ها و یادگیری مشارکتی) قرار گرفت، درحالی که گروه کنترل برنامه های متداول آموزشی را دریافت نمود. داده های حاصل با بهره گیری از آمار توصیفی و مدل تحلیل کوواریانس چندمتغیری (MANCOVA) در نرم افزار آماری مورد تحلیل قرار گرفت. پیش فرض های آماری شامل نرمال بودن توزیع داده ها و همگنی واریانس ها پیش از تحلیل نهایی بررسی و تایید شد. یافته ها نشان داد که میانگین نمرات رفتارهای انحرافی در گروه آزمایش نسبت به پیش آزمون و گروه کنترل کاهش معناداری داشته است ($P < ۰.۰۰۱$). همچنین، میزان تعلق سازمانی و پیوند روانی دانش آموزان گروه آزمایش با محیط مدرسه به شکل چشمگیری افزایش یافت. به طور کلی، نتایج بیانگر آن است که استقرار رویکرد مشارکتی در اداره کلاس، بستر مناسبی برای تقویت هویت مدرسه ای، ارتقای مسئولیت پذیری و مهار آسیب ها و بی نظمی های کلاسی فراهم می سازد.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: مدیریت مشارکتی کلاس ، رفتارهای انحرافی ، تعلق سازمانی ، دانش آموزان ، جو روانی کلاس.