از هوش مصنوعی تا هوش انسانی؛ تبیین نقش معلم تاثیرگذار در پرورش خرد، اخلاق و قدرت قضاوت دانش آموز

چکیدهگسترش روزافزون هوش مصنوعی در نظام های آموزشی، ضرورت بازتعریف نقش معلم و توجه بیشتر به ابعاد انسانی فرایند یاددهی و یادگیری را آشکار ساخته است. هدف پژوهش حاضر، تبیین نقش معلم تاثیرگذار در پرورش خرد، اخلاق و قدرت قضاوت مستقل دانش آموزان در عصر هوش مصنوعی است. این پژوهش با رویکرد کیفی و به روش توصیفی تحلیلی انجام شده و داده های مورد نیاز آن از طریق مطالعه اسنادی و بررسی منابع نظری مرتبط با یادگیری، تفکر انتقادی، تربیت اخلاقی و کاربرد هوش مصنوعی در آموزش تحلیل شده است. یافته های حاصل از تحلیل نظری نشان می دهد که نقش معلم در محیط های آموزشی مبتنی بر فناوری، از انتقال دهنده اطلاعات به راهبر یادگیری، تسهیل گر تفکر انتقادی و الگوی اخلاقی تحول می یابد. همچنین، پرورش خرد و قضاوت مستقل مستلزم فراهم کردن فرصت هایی برای پرسشگری، ارزیابی اعتبار اطلاعات، بررسی شواهد، مقایسه دیدگاه ها و تحلیل پیامدهای تصمیم هاست. نتایج پژوهش بر این نکته تاکید دارد که هوش مصنوعی، در صورت استفاده هدفمند و مسئولانه، می تواند به تقویت فرصت های یادگیری کمک کند؛ اما اتکای بی چون وچرا به پاسخ های تولیدشده توسط این فناوری ممکن است مشارکت فکری و استقلال دانش آموز را تضعیف کند. ازاین رو، توانمندسازی معلمان در زمینه سواد هوش مصنوعی، طراحی فعالیت های یادگیری فعال، تقویت تعامل انسانی و توجه به اصول اخلاقی باید در کانون برنامه ریزی آموزشی قرار گیرد. در مجموع، آموزش اثربخش در عصر هوش مصنوعی زمانی تحقق می یابد که امکانات فناورانه در خدمت پرورش انسان هایی خردمند، اخلاق مدار، نقاد و برخوردار از قدرت قضاوت مستقل قرار گیرند.کلمات کلیدی: هوش مصنوعی، هوش انسانی، معلم تاثیرگذار، خردورزی، تربیت اخلاقی، تفکر انتقادی، قضاوت مستقل.