بررسی تاثیر جزایر حرارتی شهری بر سازمان فضایی و برنامه ریزی شهر

جزیره حرارتی شهری یکی از مهم ترین پیامدهای گسترش کالبدی شهرها و تغییر شرایط طبیعی سطح زمین است که در نتیجه افزایش سطوح ساخته شده، کاهش پوشش گیاهی، مصرف انرژی، تراکم ساختمانی و تغییر ویژگی های تابشی و حرارتی محیط شهری شکل می گیرد. در این پدیده، دمای بخش های مختلف شهر معمولا با نواحی پیرامونی کم تراکم و طبیعی تفاوت پیدا می کند و این تفاوت می تواند الگوهای متفاوتی از آسایش حرارتی، مصرف انرژی، کیفیت محیطی و استفاده از فضاهای شهری ایجاد کند. جزیره حرارتی صرفا یک مسئله اقلیمی نیست، بلکه با سازمان فضایی شهر، الگوی کاربری زمین، تراکم، ارتفاع ساختمان ها، شبکه معابر، فضای سبز، منابع آبی و جهت توسعه شهری ارتباط مستقیم دارد. بنابراین شناخت پراکنش فضایی این پدیده می تواند در تصمیم گیری های برنامه ریزی شهری نقش مهمی داشته باشد. هدف این مقاله بررسی ارتباط میان جزایر حرارتی شهری و ساختار فضایی شهر و تحلیل راهکارهای برنامه ریزی برای کاهش آثار آن است. در این پژوهش، ضمن تشریح مبانی نظری جزیره حرارتی شهری، عوامل موثر بر شکل گیری آن، روش های شناسایی و سنجش، پیامدهای فضایی و محیطی و راهکارهای مدیریت آن بررسی شده است. نتایج تحلیلی نشان می دهد که برنامه ریزی شهری می تواند با استفاده از زیرساخت سبز و آبی، افزایش پوشش درختی، اصلاح الگوی تراکم، ایجاد کریدورهای تهویه، استفاده از مصالح مناسب، طراحی فضاهای باز و توجه به ظرفیت اقلیمی مناطق مختلف، شدت و گستره جزایر حرارتی را کاهش دهد.

کلیدواژه ها:

جزیره حرارتی ، برنامه ریزی شهری ، تغییرات اقلیمی ، فضای سبز ، تراکم ساختمانی ، زیرساخت سبز