ارزیابی اثر ساختار بودجه ای شهر بر عملکرد مالی شهرداری و توان سرمایه گذاری در پروژه های توسعه شهری

بودجه شهرداری فقط سند دخل وخرج سالانه نیست؛ ساختار آن کیفیت پیوند میان منابع مالی، تعهدات جاری و سرمایه گذاری بلندمدت شهر را تعیین می کند. پژوهش حاضر با هدف تبیین اثر ساختار بودجه ای شهر بر عملکرد مالی شهرداری و توان سرمایه گذاری در پروژه های توسعه شهری انجام شده است. روش پژوهش، کیفی و از نوع مرور یکپارچه همراه با تحلیل مضمون است. منابع بر پایه ارتباط مستقیم با درآمدهای شهری، ترکیب هزینه، تراز عملیاتی، بدهی، بودجه ریزی مبتنی بر عملکرد و سلامت مالی انتخاب و بررسی شدند. یافته ها نشان می دهد پنج بعد «ترکیب و پایداری درآمد»، «ترکیب و انعطاف پذیری مصارف»، «تراز عملیاتی و ذخایر»، «بدهی و شیوه تامین مالی» و «کیفیت برنامه ریزی، اجرا و شفافیت بودجه» از طریق ثبات جریان نقد، ایجاد مازاد عملیاتی، کنترل هزینه، حفظ نقدینگی و ارتقای اعتبارپذیری بر عملکرد مالی اثر می گذارند. عملکرد مالی قوی نیز ظرفیت خودتامینی، استقراض مسئولانه، جذب شریک و تداوم پروژه های سرمایه ای را افزایش می دهد. در مقابل، وابستگی به عوارض ساخت وساز، فروش دارایی و درآمدهای اتفاقی، رشد صلب هزینه های جاری، پراکندگی پروژه ها، برآورد غیرواقعی منابع و انباشت بدهی، سرمایه گذاری آینده را محدود و بودجه را در برابر رکود و تورم آسیب پذیر می کند. اثر بدهی خطی نیست و هنگامی مثبت است که سررسید آن با عمر دارایی متناسب، خدمت بدهی از درآمدهای پایدار قابل پرداخت و تعهدات احتمالی شفاف باشد. نتیجه اصلی پژوهش آن است که افزایش اسمی بودجه یا سهم اعتبارات عمرانی به تنهایی نشانه توان سرمایه گذاری نیست؛ سنجش باید بر مقادیر واقعی و سرانه، نرخ تحقق، مازاد عملیاتی، بار بدهی و خروجی پروژه استوار شود. مقاله در پایان، چارچوبی برای بازآرایی درآمدها، مهار هزینه جاری، اولویت بندی چندساله طرح ها و گزارشگری یکپارچه ارائه می کند.

کلیدواژه ها:

ساختار بودجه ای ، عملکرد مالی شهرداری ، مخارج سرمایه ای ، توان سرمایه گذاری ، توسعه شهری