بودجه ریزی هوشمند و شفافیت مالی؛ مسیر تحول در مدیریت مالی شهری شهرداری تهران

هدف این پژوهش تبیین سازوکارهایی است که از طریق آنها بودجه ریزی هوشمند می تواند شفافیت مالی و پاسخگویی در مدیریت مالی شهری شهرداری تهران را ارتقا دهد. مسئله پژوهش از شکاف میان انتشار اطلاعات مالی و قابلیت استفاده از آن ناشی می شود؛ شفافیت موثر زمانی محقق می شود که انتشار اطلاعات بودجه ای همراه با تعریف شاخص های مشخص، تعیین مالکیت داده، و امکان تطبیق مستمر میان برنامه های بودجه ای و عملکرد واقعی باشد. روش پژوهش کیفی و از نوع تحلیل اسنادی _ تطبیقی است. داده ها از قوانین و آیین نامه های مالی شهرداری، اسناد بودجه و گزارش های رسمی، ادبیات علمی مدیریت دولتی و تجربه های منتخب بین المللی استخراج و با روش تحلیل مضمون در چهار محور «قابلیت داده»، «فرایند بودجه»، «کنترل و حسابرسی» و «تعامل عمومی» سازمان دهی شده اند. یافته ها نشان می دهد که هوشمندسازی زمانی اثرگذار است که به جای افزودن سامانه های منفرد، معماری اطلاعات، چرخه تصمیم گیری و پاسخگویی در قالب یک نظام واحد بازطراحی شود. بر این اساس، مدل پیشنهادی مقاله سه لایه دارد: لایه داده و استاندارد، لایه تصمیم و عملکرد، و لایه نظارت و مشارکت. نتیجه کاربردی پژوهش، ارائه نقشه راه ۲۴ ماهه برای استقرار تدریجی داشبورد عمومی بودجه، کدگذاری پروژه ها، ثبت برخط تعهدات و ارزیابی پیامدهای هزینه ای است.

کلیدواژه ها:

بودجه ریزی هوشمند ، شفافیت مالی ، بودجه ریزی مبتنی بر عملکرد ، مدیریت مالی شهری ، شهرداری تهران.