بررسی چالش های فنی و اجرایی استفاده از مصالح نوین و دوستدارمحیط زیست در معابر شهری

افزایش جمعیت شهری و توسعه سریع شهرنشینی، ضرورت به کارگیری مصالح نوین و دوستدار محیط زیست در معابر شهری را به عنوان راهکاری کلیدی برای دستیابی به توسعه پایدار مطرح ساخته است. با وجود مزایای متعدد این مصالح از جمله کاهش مصرف انرژی، افزایش طول عمر زیرساخت ها و کاهش آلاینده های زیست محیطی، کاربرد گسترده آنها با چالش های فنی و اجرایی متعددی مواجه است. پژوهش حاضر با هدف شناسایی و تحلیل نظام مند این چالش ها و ارائه راهکارهای عملی برای رفع آنها انجام شده است. این مطالعه از نوع مروری نظام مند بوده و با جستجوی جامع در پایگاه های داده معتبر شامل ScienceDirect، Scopus، Civilica و Elmnet، تعداد ۵۲ منبع مرتبط بین سال های ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۶ شناسایی و پس از اعمال معیارهای ورود و خروج، ۳۸ منبع برای تحلیل نهایی انتخاب گردید. یافته های پژوهش نشان می دهد که چالش های موجود در چهار دسته اصلی قابل طبقه بندی هستند: چالش های اقتصادی (هزینه های اولیه بالا و نبود توجیه اقتصادی کوتاه مدت)، چالش های فنی (کمبود دانش تخصصی و استانداردهای بومی)، چالش های مدیریتی (ضعف در سیاست گذاری و برنامه ریزی شهری) و چالش های فرهنگی-اجتماعی (مقاومت در برابر تغییر و نبود آگاهی عمومی). نتایج تحلیل نشان می دهد که اگرچه استفاده از مصالح نوین با موانع جدی روبرو است، اما با اتخاذ راهبردهای مناسب از جمله تدوین ضوابط فنی، آموزش نیروی متخصص، ایجاد مشوق های اقتصادی و فرهنگ سازی عمومی، می توان بر این موانع فائق آمد. پژوهش حاضر با ارائه یک مدل مفهومی جامع از چالش ها و راهکارها، چارچوبی کاربردی برای سیاست گذاران شهری، مدیران اجرایی و پژوهشگران حوزه مهندسی عمران و شهرسازی فراهم می آورد.

کلیدواژه ها:

مصالح نوین ، مصالح دوستدار محیط زیست ، معابر شهری ، توسعه پایدار ، چالش های اجرایی