چالش های جرم شناختی و حقوقی به کارگیری سیستم های هوش مصنوعی پیش بینی گر؛ تقابل امنیت عمومی و پیش فرض بی گناهی

پلیس پیش بین به عنوان یکی از جلوه های نوین به کارگیری هوش مصنوعی در نظام عدالت کیفری، با تحلیل داده های گذشته و الگوهای مکانی، زمانی و رفتاری جرم، درصدد پیش بینی احتمال وقوع جرایم و بهینه سازی اقدامات پیشگیرانه پلیس است. با وجود ظرفیت این فناوری در ارتقای امنیت عمومی، کاهش هزینه های انتظامی و مدیریت هدفمند منابع پلیسی، استفاده از آن با چالش های مهم حقوقی و جرم شناختی همراه است. هدف این مقاله، بررسی نسبت پلیس پیش بین با امنیت عمومی، اصل برائت و حقوق بشر و تبیین مخاطرات ناشی از تصمیم گیری الگوریتمی در حوزه کیفری است. این پژوهش با روش توصیفی تحلیلی و با تکیه بر منابع حقوقی و جرم شناختی نشان می دهد که اتکای بی ضابطه به سامانه های پیش بین می تواند موجب گسترش نظارت پیشینی، تضعیف حق بر حریم خصوصی، ایجاد سوگیری الگوریتمی، تقویت اثر پیش گویی خودمحقق کننده و کاهش اعتماد عمومی به پلیس شود. همچنین، خروجی این سامانه ها به دلیل ماهیت احتمالی و آماری، نباید جایگزین دلیل حقوقی و ارزیابی انسانی در فرایند کیفری گردد. یافته های مقاله بیانگر آن است که بهره گیری مشروع از پلیس پیش بین تنها در صورت وجود قانون گذاری شفاف، نظارت انسانی موثر، حسابرسی الگوریتمی، رعایت عدالت رویه ای و تضمین حق اعتراض امکان پذیر است. بنابراین، هوش مصنوعی پیش بین باید صرفا ابزار کمکی در خدمت امنیت عمومی باشد، نه مبنای مستقل محدودسازی حقوق و آزادی های شهروندان.

کلیدواژه ها:

پلیس پیش بین ، هوش مصنوعی ، پیش فرض بی گناهی ، امنیت عمومی.