ارائه چارچوب بومی هوش تجاری برای بهبود تصمیم گیری داده محور در سیستم های اطلاعات مدیریت

هوش تجاری به عنوان مجموعه ای از فناوری ها، ابزارها و رویکردهای تحلیلی، نقشی محوری در تبدیل داده های خام به اطلاعات معنادار برای پشتیبانی از تصمیم گیری مدیریتی ایفا می کند. سیستم های اطلاعات مدیریت نیز به عنوان بستر گردآوری، پردازش و ارائه اطلاعات به مدیران، رابطه ای تنگاتنگ با هوش تجاری دارند. با این حال، بسیاری از سازمان ها، به ویژه در بافت ایران، در استقرار و بهره برداری اثربخش از هوش تجاری با چالش های متعددی مواجه اند و چارچوب های عمومی موجود به دلیل بی توجهی به عوامل زمینه ای بومی، پاسخ گوی کامل نیازهای سازمان های ایرانی نیستند.این پژوهش از روش مرور نظام مند ادبیات و تحلیل مضمون برای شناسایی و دسته بندی مولفه های موثر بر استقرار و استفاده از هوش تجاری در سیستم های اطلاعات مدیریت بهره می گیرد. مولفه های شناسایی شده در قالب ابعاد اولیه چارچوب سازمان دهی می شوند و سپس با استفاده از روش دلفی توسط خبرگان اعتبارسنجی می گردند.تحلیل ادبیات پژوهش نشان می دهد که موفقیت هوش تجاری در سیستم های اطلاعات مدیریت تحت تاثیر شش بعد اصلی قرار دارد: بعد فناورانه (زیرساخت فناوری اطلاعات، انبار داده، یکپارچه سازی داده، ابزارهای تحلیل)، بعد داده و اطلاعات (کیفیت داده، دسترسی، یکپارچگی، بهنگام بودن، امنیت و حاکمیت داده)، بعد سازمانی (ساختار، فرایندها، آمادگی سازمانی)، بعد مدیریتی (حمایت مدیریت ارشد، سواد داده ای، فرهنگ تصمیم گیری مبتنی بر شواهد)، بعد انسانی (مهارت کارکنان، آموزش، پذیرش فناوری) و بعد فرهنگی (فرهنگ داده محور، اعتماد به داده، اشتراک گذاری اطلاعات). بعد محیطی و بومی نیز شامل الزامات قانونی، شرایط اقتصادی، محدودیت های زیرساختی و ویژگی های خاص سازمان های ایرانی است که در چارچوب های عمومی کمتر مورد توجه قرار گرفته است.چارچوب بومی پیشنهادی، با در نظر گرفتن تعامل میان ابعاد فناورانه، داده ای، سازمانی، مدیریتی، انسانی، فرهنگی و محیطی، بستری برای بهبود تصمیم گیری داده محور در سیستم های اطلاعات مدیریت سازمان های ایرانی فراهم می آورد و بر ضرورت هم راستایی راهبرد سازمانی، حاکمیت داده و توسعه فرهنگ تحلیلی تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

هوش تجاری ، سیستم های اطلاعات مدیریت ، تصمیم گیری داده محور ، چارچوب بومی ، حاکمیت داده