اثربخشی مداخله زودهنگام دنور بر بهبود علائم اتیسم و رفتارهای چالشی کودکان مبتلا به اختلال اتیسم شهر اصفهان

زمینه و هدف: علائم اختلال طیف اتیسم اوایل دوران کودکی وجود دارد و عملکرد روزمره را محدود یا مختل می کند. شناسایی به موقع اتیسم همراه با ارائه مداخلات به-هنگام مناسب، کیفیت زندگی آنان را بهبود می بخشد. بنابراین، هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی مداخله به هنگام دنور بر کاهش علائم اتیسم و رفتارهای چالشی کودکان اوتیستیک شهر اصفهان بود.روش: پژوهش حاضر نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون–پس آزمون با گروه گواه بود. جامعه آماری، کودکان مبتلا به اختلال طبف اتیسم شهر اصفهان بودند. از بین مراکز توان بخشی اتیسم، یک مرکز به صورت در دسترس انتخاب شد. ۳۰ کودک دارای تشخیص اتیسم به طور تصادفی انتخاب و در دو گروه آزمایش و گواه گمارده شدند. ابزارهای پژوهش مقیاس درجه بندی اتیسم گیلیام (گارز، ۲۰۰۶) و مقیاس رفتار چالش انگیز کودک (بروک تیلور، لو، هیوایی و پالانت، ۲۰۰۹) بود. گروه آزمایش ۱۲ جلسه مداخله به هنگام دنور دریافت کرد و داده ها با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیره در نرم افزار SPSS-۲۸ تحلیل شد.یافته ها: یافته ها نشان داد مداخله به هنگام دنور بر علائم اتیسم شامل رفتار کلیشه ای، برقراری ارتباط و تعاملات اجتماعی اثرگذار بود(۰.۰۵>p) اما بر زیرمقیاس اختلالات رشدی تاثیر معناداری نداشت (۰.۰۵p).نتیجه گیری: مداخله به هنگام دنور باهدف قرار دادن تقلید، ارتباطات کلامی و غیرکلامی، توجه مشترک، رشد اجتماعی و بازی، موجب کاهش علائم اتیسم و کاهش رفتارهای چالش انگیز می شود. همچنین مداخله دنور با تقویت بازی های تقلیدی، نمادین و اکتشافی، تعامل کودک با والد و همسالان را افزایش داده، توانایی برقراری ارتباط و تعامل پیچیده تر را تقویت کرده و از بروز رفتارهای چالش انگیز می کاهد.

کلیدواژه ها:

Early Start Denver Model (ESDM) ، Autism symptoms ، Challenging behaviors