راهکارهای پرورش مهارت خواندن و نوشتن در دانش آموزان ابتدایی

خواندن و نوشتن دو مهارت پایه و به هم پیوسته اند که زیربنای تمام یادگیری های بعدی دانش آموز به شمار می روند و ضعف در آن ها می تواند به افت تحصیلی، کاهش اعتماد به نفس و بی انگیزگی کودک منجر شود؛ از همین رو پرورش این مهارت ها در دوره ابتدایی از مهم ترین رسالت های نظام آموزشی است. پژوهش حاضر با هدف شناسایی و تبیین راهکارهای موثر در پرورش مهارت خواندن و نوشتن دانش آموزان دوره ابتدایی انجام شده است. روش پژوهش، مطالعه کتابخانه ای و از نوع مروری توصیفی است که در آن با جست وجو در متون، اسناد و منابع علمی مرتبط، دیدگاه ها و یافته های موجود گردآوری، دسته بندی و تحلیل شده است. یافته ها نشان می دهد پرورش این دو مهارت زمانی ثمربخش است که آموزش از حالت مکانیکی و حافظه محور خارج شود و در بستری پویا، معنادار و لذت بخش شکل بگیرد. بر این اساس راهکارهایی چون خواندن بلند و روزانه توسط معلم، بهره گیری از داستان و متن های جذاب و متناسب با سطح دانش آموز، پرسش و پاسخ درباره محتوای متن، بازی های زبانی و واژه آموزی فعال، گفت وگوی کلاسی و فرصت اظهار نظر، پیوند دادن خواندن و نوشتن با تجربه های واقعی زندگی، نوشتن خاطره و دفترچه روزانه، آموزش گام به گام املا همراه با معنا، تشویق و بازخورد مثبت، فراهم کردن محیط سرشار از چاپ در کلاس و خانه، مشارکت خانواده در خواندن با کودک و بهره گیری از کتابخانه و منابع گوناگون به عنوان موثرترین تدابیر معرفی شده اند. نتیجه گیری اینکه پرورش مهارت خواندن و نوشتن فرایندی تدریجی، پیوسته و نیازمند هماهنگی خانه و مدرسه است و معلم با انتخاب روش های فعال، متنوع و انگیزشی می تواند زمینه شکوفایی این مهارت ها را فراهم سازد؛ توجه به تفاوت های فردی، کاهش ترس و اضطراب و تمرین مستمر نیز شرط توفیق این راهکارهاست.

کلیدواژه ها:

مهارت خواندن ، مهارت نوشتن ، دوره ابتدایی ، راهکارهای آموزشی ، مطالعه کتابخانه ای.