خودتنظیمی یادگیری در محیط های دیجیتال، نقش متافوریک و خودکارآمدی در پایداری تحصیلی فراگیران

با گسترش یادگیری ترکیبی و کاملا دیجیتال، فراگیران بیش از هر زمان دیگری در معرض محرک های حواس پرت کننده، انتظارات زمانی نامتقارن و مسئولیت پذیری فردی بالاتر قرار دارند. مقاله حاضر با تمرکز بر خودتنظیمی یادگیری (SRL) در بسترهای دیجیتال، به واکاوی نقش متافوریک (آگاهی و نظارت شناختی بر فرآیند یادگیری) و خودکارآمدی تحصیلی (باور به توانایی دستیابی به اهداف یادگیری) در شکل گیری یادگیری پایدار و ماندگار می پردازد. در بخش نخست، مدل های نظری خودتنظیمی یادگیری (از جمله مدل هیپوول و لیننکرک) در بستر دیجیتال بازخوانی شده و نقش ابزارهای دیجیتال (مانند اپلیکیشن های مدیریت زمان، پلتفرم های بازخورد فوری و سامانه های ردیابی پیشرفت) در تقویت چرخه هدف گذاری، نظارت و بازاندیشی فراگیر بررسی می شود. در بخش دوم، موانع و چالش های عملیاتی شامل خستگی دیجیتال و کاهش توجه پایدار، نبود آموزش صریح مهارت های متافوریک در برنامه های درسی، تاثیر منفی مقایسه اجتماعی در شبکه های آموزشی بر خودکارآمدی، و ضرورت طراحی محیط های یادگیری دیجیتال با «مقیاس های شناختی» متناسب با سطوح مختلف خودتنظیمی فراگیران تحلیل می شود. در بخش پایانی، مقاله با ترسیم افق های آینده شامل استفاده از هوش مصنوعی برای تشخیص الگوهای ناکارآمد خودتنظیمی و ارائه مداخلات پیشگیرانه شخصی سازی شده، توسعه «موشن مپ های متافوریک» برای بصری سازی فرآیند یادگیری، و ضرورت بازآموزی معلمان در نقش «مربی خودتنظیمی» به جای صرفا «منتقل کننده محتوا»، به ارائه چارچوبی عملیاتی برای پرورش فراگیرانی مستقل، پویا و پایدار می پردازد. یافته های این پژوهش می تواند راهنمای کاربردی برای معلمان، طراحان آموزشی دیجیتال، مشاوران تحصیلی، سیاست گذاران و پژوهشگران حوزه روان شناسی آموزشی باشد.

کلیدواژه ها:

خودتنظیمی یادگیری ، متافوریک ، خودکارآمدی تحصیلی ، یادگیری دیجیتال ، طراحی آموزشی ، مداخله شناختی ، هوش مصنوعی در آموزش ، پایداری تحصیلی ، پداگوژی دیجیتال.