تاثیر مدیریت اجرایی صحیح معاونان مدارس بر عملکرد معلمان

مدیریت اجرایی صحیح معاونان مدارس، با وجود جایگاه راهبردی آن در پیوند میان مدیریت ارشد و معلمان، در نظام های آموزشی از جمله ایران کمتر مورد توجه سیستمی قرار گرفته و اغلب نقش معاونان به وظایف اداری-کنترلی تقلیل یافته است. این مقاله با هدف تحلیل تاثیر مدیریت اجرایی صحیح معاونان بر ابعاد چندگانه عملکرد معلمان، به روش مرور نظام مند و تحلیل انتقادی ادبیات نظری و پیشینه پژوهش نگاشته شده است. یافته ها نشان می دهد که مدیریت اجرایی صحیح، متشکل از برنامه ریزی عملیاتی شفاف، نظارت آموزشی غیرتهدیدآمیز، مدیریت منابع انسانی مبتنی بر حمایت از معلمان کم تجربه و میانجیگری تعارضات، و ارتباطات اثربخش با تاکید بر گوش دادن فعال، نه تنها از مسیر مستقیم بهره وری معلمان، بلکه به طور غیرمستقیم از طریق کاهش استرس، افزایش خودکارآمدی و تامین نیازهای روان شناختی شایستگی، خودمختاری و ارتباط (بر اساس نظریه خودتعیین گری) کیفیت تدریس را بهبود می بخشد. با این حال، تحقق این تاثیر با چالش های جدی ساختاری (ابهام نقش و تراکم کار اداری)، رفتاری-نگرشی (نگاه سنتی به معاون به عنوان ناظر تنبیه گر و فقدان مهارت های ارتباطی) و زمینه ای (کمبود دوره های توانمندسازی و نبود ارزیابی مبتنی بر حمایت از معلمان) مواجه است. مقاله در پایان، راهکارهایی در سه سطح کلان (تدوین سند ملی شرح وظایف پشتیبانی محور و طراحی دوره های شایستگی محور)، درون مدرسه ای (ایجاد تیم اجرایی مشارکتی، بازخورد ۳۶۰ درجه و مشاوره اجرایی)، و پژوهشی (طراحی ابزارهای بومی سنجش رفتارهای پشتیبان اجرایی) ارائه می دهد. نتیجه نهایی آنکه توانمندسازی معاونان در حوزه مدیریت اجرایی، سرمایه گذاری کم هزینه اما اثربخش برای ارتقای عملکرد معلمان و کیفیت نظام آموزشی است.

کلیدواژه ها:

مدیریت اجرایی معاونان ، عملکرد معلمان ، اثربخشی مدرسه ، پشتیبانی آموزشی ، دانش آموزان