یادگیری همیارانه؛ بستری بنیادین برای مدیریت کلاس های پرجمعیت و پرورش هوش هیجانی و مهارت های اجتماعی

مدیریت کلاس های پرجمعیت یکی از چالش های بنیادین نظام های آموزشی معاصر، به ویژه در مدارس دولتی و مناطق با تراکم بالای دانش آموزی است. در الگوهای سنتی و معلم محور، تراکم بالای جمعیت به انفعال بخش عمده ای از فراگیران، افت انضباطی، تحلیل انرژی معلمان و تقلیل آموزش به انتقال سطحی محفوظات می انجامد. پژوهش حاضر با هدف تبیین جامع «یادگیری مشارکتی سازمان یافته» به عنوان چارچوبی اثربخش برای بازطراحی ساختار مدیریت کلاس های متراکم و بستری غنی جهت پرورش هوش هیجانی-اجتماعی دانش آموزان تدوین شده است. روش شناسی این بررسی، تلفیقی از تحلیل مفهومی-نظری و مطالعه کاربردی ساختارهای اجرایی یادگیری همیارانه است. یافته ها نشان می دهند که پیاده سازی ارکان پنج گانه یادگیری مشارکتی (همبستگی مثبت، پاسخگویی فردی و گروهی، تعامل چهره به چهره ارتقادهنده، آموزش مهارت های بین فردی و خردگروهی، و فرآیندپردازی گروهی) کلاس پرجمعیت را از یک کلان ساختار مهارناپذیر و آشفته به شبکه ای پویا از ریزاجتماع های خودسازمان ده و هم افزا تبدیل می کند. این ساختار از یک سو فشار نظارت یک سویه معلم را به خودتنظیمی هدایت شده بدل ساخته و زمان درگیر با یادگیری را افزایش می دهد، و از سوی دیگر از رهگذر تجارب تیمی مکرر، مولفه های بنیادین هوش هیجانی شامل خودآگاهی، خودتنظیمی، همدلی و سازگاری اجتماعی را تعمیق می بخشد. در نهایت، الگوهای ساختاریافته تدریس، شیوه های مدیریت فضا و سیستم های ارزشیابی عملکردی متناسب با مدارس متراکم ارائه شده است.