بررسی نقش موثرتوجه هم زمان به توسعه مهارت های مدیریتی و هیجانی معلمان در ارتقای کیفیت نظام آموزشی

موفقیت تحصیلی دانش آموزان حاصل تاثیر یک عامل منفرد نیست، بلکه نتیجه تعامل مجموعه ای از عوامل آموزشی، روان شناختی، هیجانی و انگیزشی است که در یک نظام پویا و به هم پیوسته بر یکدیگر اثر می گذارند. در این میان، مدیریت کلاس درس، هوش هیجانی معلم، خودتنظیمی یادگیری و انگیزش تحصیلی دانش آموزان از مهم ترین متغیرهایی هستند که هر یک به صورت مستقیم و غیرمستقیم بر کیفیت فرآیند یاددهی یادگیری اثر می گذارند و در کنار یکدیگر زمینه دستیابی به یادگیری عمیق، پایدار و معنادار را فراهم می سازند. ازاین رو، شناخت روابط میان این متغیرها می تواند چارچوبی علمی برای ارتقای کیفیت آموزش، توسعه حرفه ای معلمان و بهبود عملکرد تحصیلی دانش آموزان فراهم آورد.بررسی مبانی نظری نشان داد که مدیریت کلاس درس دیگر به معنای صرف ایجاد نظم و کنترل رفتار دانش آموزان نیست، بلکه مفهومی گسترده و چندبعدی است که شامل برنامه ریزی آموزشی، سازمان دهی فعالیت های یادگیری، ایجاد فضای روانی امن، مدیریت تعاملات، هدایت فعالیت های گروهی، پیشگیری از مشکلات رفتاری، ایجاد عدالت آموزشی، استفاده بهینه از زمان و فراهم ساختن فرصت های یادگیری برای همه دانش آموزان می شود. معلمی که از مهارت های مطلوب مدیریت کلاس برخوردار است، می تواند محیطی ایجاد کند که در آن دانش آموزان احساس امنیت، احترام، تعلق و مسئولیت پذیری داشته باشند و با انگیزه بیشتری در فرآیند یادگیری مشارکت کنند. در چنین فضایی، یادگیری از حالت منفعل خارج شده و به فرآیندی فعال، مشارکتی و هدفمند تبدیل می شود.در کنار مدیریت کلاس، هوش هیجانی معلم به عنوان یکی از مهم ترین شایستگی های حرفه ای معلمان، نقشی اساسی در کیفیت تعاملات آموزشی ایفا می کند. معلمانی که توانایی بالایی در شناخت و مدیریت هیجان های خود و درک احساسات دانش آموزان دارند، قادرند روابط انسانی مثبت تری در کلاس برقرار کنند، تعارض ها را به شیوه ای سازنده مدیریت نمایند، از بروز تنش های غیرضروری جلوگیری کنند و فضایی مبتنی بر اعتماد، همدلی و احترام متقابل ایجاد کنند. چنین محیطی موجب افزایش احساس امنیت روان شناختی دانش آموزان شده و آنان را برای مشارکت فعال تر در فعالیت های آموزشی، بیان دیدگاه ها و پذیرش مسئولیت یادگیری آماده می سازد.