روش های شناسایی و هدایت استعدادهای چندگانه (هوش های هشتگانه گاردنر) در کلاسهای پر جمعیت

شناسایی و هدایت استعدادهای دانش آموزان از مهم ترین وظایف نظام آموزشی است؛ زیرا هر دانش آموز از مجموعه ای متفاوت از توانایی ها، علایق، تجربه ها، ظرفیت های شناختی و شیوه های تعامل با محیط برخوردار است. با وجود این، در بسیاری از کلاس های پرجمعیت، محدودیت زمان تدریس، تراکم دانش آموزان، کمبود امکانات آموزشی، دشواری مشاهده عملکرد فردی و غلبه روش های یکسان تدریس، زمینه شناسایی دقیق تفاوت های فردی را محدود می کند. نظریه هوش های چندگانه گاردنر، با تاکید بر تنوع ظرفیت های انسانی، چارچوبی برای بازنگری در شیوه های آموزش، ارزشیابی و هدایت استعدادها فراهم می سازد. بر اساس این دیدگاه، هوش انسانی را نمی توان صرفا به توانایی های زبانی و منطقی ریاضی محدود کرد، بلکه می توان زمینه های متفاوتی از توانایی، از جمله هوش زبانی، منطقی ریاضی، دیداری فضایی، بدنی حرکتی، موسیقایی، میان فردی، درون فردی و طبیعت گرا را مورد توجه قرار داد (آرمسترانگ، ۱۳۹۰؛ آذرفر، ۱۳۸۶). پژوهش حاضر با هدف تبیین روش های شناسایی و هدایت استعدادهای چندگانه در کلاس های پرجمعیت، با رویکرد توصیفی تحلیلی و بر مبنای مطالعه منابع علمی و آموزشی تدوین شده است. در این مقاله، مشاهده نظام مند، تحلیل نمونه کارهای دانش آموزان، تکالیف متنوع، ارزشیابی تکوینی، فعالیت های گروهی هدفمند، خودارزیابی، بازخورد مستمر و مشارکت خانواده به عنوان راهبردهای قابل استفاده در شناسایی استعدادها بررسی می شوند. همچنین، روش هایی مانند ایستگاه های یادگیری، تدریس چندوجهی، گروه بندی انعطاف پذیر، پروژه های تلفیقی و استفاده هدفمند از ابزارهای دیجیتال برای هدایت استعدادها در کلاس های پرجمعیت تبیین می شوند. تاکید اصلی مقاله بر آن است که شناسایی استعداد نباید به برچسب گذاری ثابت دانش آموزان یا محدودکردن فرصت های یادگیری آنان بینجامد. نتایج تحلیلی نشان می دهد که طراحی فعالیت های متنوع، استفاده از شواهد متعدد، مشارکت فعال دانش آموزان و مدیریت ساختارمند کلاس می تواند فرصت مشاهده توانایی های گوناگون را افزایش دهد. بااین حال، میزان اثربخشی این راهبردها باید با توجه به شرایط واقعی کلاس، امکانات مدرسه و شواهد حاصل از اجرای آموزشی ارزیابی شود.

کلیدواژه ها:

هوش های چندگانه ، هوارد گاردنر ، شناسایی استعداد ، هدایت استعداد ، کلاس های پرجمعیت ، تفاوت های فردی ، ارزشیابی تکوینی ، یادگیری فعال