هوش مصنوعی در خدمت سلامت روان کودک و نوجوان: ظرفیت های آن در شناسایی زودهنگام اضطراب، مشکلات هیجانی و رفتاری

هوش مصنوعی در سال های اخیر به یکی از فناوری های اثرگذار در حوزه سلامت، آموزش و خدمات روان شناختی تبدیل شده است و ظرفیت آن برای تحلیل داده های گسترده، شناسایی الگوهای رفتاری و ارائه بازخوردهای سریع، توجه پژوهشگران حوزه کودک و نوجوان را به خود جلب کرده است. سلامت روان کودکان و نوجوانان از آن جهت اهمیت ویژه ای دارد که بسیاری از مشکلات اضطرابی، هیجانی و رفتاری در این دوره شکل می گیرند و در صورت شناسایی دیرهنگام، می توانند بر عملکرد تحصیلی، روابط خانوادگی، تعاملات اجتماعی و رشد شخصیت فرد تاثیر بگذارند. هوش مصنوعی می تواند با تحلیل داده های حاصل از گزارش های والدین و معلمان، سوابق آموزشی، الگوهای تعامل اجتماعی، پاسخ های پرسشنامه ای و برخی شاخص های رفتاری، در شناسایی زودهنگام نشانه های احتمالی مشکلات روان شناختی نقش پشتیبان داشته باشد. با این حال، استفاده از این فناوری در حوزه سلامت روان کودک و نوجوان نیازمند توجه جدی به محرمانگی داده ها، رضایت آگاهانه والدین، حقوق کودک، خطاهای الگوریتمی، تفسیرپذیری نتایج و ضرورت نظارت متخصصان است. مقاله حاضر با هدف بررسی ظرفیت های هوش مصنوعی در شناسایی زودهنگام اضطراب، مشکلات هیجانی و رفتاری کودکان و نوجوانان، با رویکرد مروری و تحلیلی تدوین شده است. یافته های مورد بررسی نشان می دهد که هوش مصنوعی می تواند به عنوان ابزاری کمکی برای غربالگری، پایش مستمر و اولویت بندی نیازهای ارجاع به متخصصان مورد استفاده قرار گیرد، اما نباید جایگزین تشخیص تخصصی و رابطه انسانی میان کودک، خانواده و متخصص سلامت روان شود.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، سلامت روان ، کودک ، نوجوان ، اضطراب ، مشکلات هیجانی ، مشکلات رفتاری ، شناسایی زودهنگام ، غربالگری روان شناختی