پیش بینی عوامل موثر بر توسعه ی حرفه ای معلمان آموزش دوره ابتدایی خراسان جنوبی

توسعه ی حرفه ای معلمان در جایگاه یکی از ارکان اصلی بهبود کیفیت آموزش نقشی کلیدی در ارتقای نظام آموزشی و موفقیت تحصیلی دانش آموزان ایفا می کند. از آنجا که این فرایند نباید به عنوان رویدادی مقطعی در نظر گرفته شود، بلکه باید به صورت مستمر و مبتنی بر نیازهای واقعی معلمان برنامه ریزی گردد، لذا این پژوهش با هدف شناسایی عوامل موثر بر توسعه ی حرفه ای معلمان ابتدایی در استان خراسان جنوبی انجام شد. در مطالعه ی انجام شده، از روش آمیخته (کیفی کمی) با طرح اکتشافی بهره گرفته شد. در مرحله ی کیفی، از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با معلمان، مدیران و متخصصان آموزشی، عوامل کلیدی شامل عوامل فردی (انگیزه، نگرش، تمایل به یادگیری)، عوامل سازمانی (فرهنگ مدرسه، حمایت مدیران، امکانات آموزشی)، عوامل اقتصادی (وضعیت معیشتی، مشوق های مالی) و عوامل زمینه ای (پراکندگی جغرافیایی، تنوع فرهنگی) شناسایی شد. در مرحله ی کمی پژوهش، پرسش نامه ی محقق ساخته براساس یافته های کیفی (شامل چهار مقوله محوری: عوامل فردی، عوامل سازمانی، عوامل اقتصادی و عوامل زمینه ای) تدوین شد. حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران ۳۱۷ نفر تعیین گردید و پرسش نامه ها به روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای در میان معلمان ابتدایی شهرستان های بیرجند و درمیان و خوسف توزیع و تحلیل شدند. نتایج مدل رگرسیون چندگانه نشان داد مقدار R² برابر با ۴۱۶/۰ است؛ یعنی چهار مولفه (فردی، سازمانی، اقتصادی، زمینه ای) توانسته اند حدود ۴۲% از واریانس توسعه ی حرفه ای معلمان (الگوی جاری) را پیش بینی کنند که در این بین، عوامل فردی، به ویژه تمایل به یادگیری مستمر (میانگین ۵۲/۴)، و عوامل اقتصادی، به ویژه مشوق های مالی (میانگین ۴۴/۴)، تاثیر قابل توجه­ای بر توسعه ی حرفه ای دارند و عوامل سازمانی مانند سیاست های آموزشی منطقه ای (میانگین ۹۰/۲) با نیازهای معلمان هم خوانی کمتری دارند. عوامل زمینه ای مانند پراکندگی جغرافیایی در این استان نیز چالش هایی ایجاد می کنند. این پژوهش، با هدف بهبود کیفیت آموزش در مناطق محروم، به بررسی عوامل موثر بر توسعه ی حرفه ای معلمان ابتدایی در استان خراسان جنوبی پرداخته است. یافته ها می تواند به سیاست گذاران آموزشی در تدوین برنامه های هدفمند و تحقق عدالت آموزشی در این استان کمک کند.

کلیدواژه ها:

توسعه ی حرفه ای ، معلمان ابتدایی ، عوامل فردی ، عوامل سازمانی ، عوامل اقتصادی ، عوامل زمینه ای ، خراسان جنوبی