نقش سینمای داستانی ایران در تقویت مشارکت اجتماعی (۱۳۸۰–۱۳۹۵)

سینما به عنوان یکی از تاثیرگذارترین محصولات فرهنگی، نقش مهمی در شکل دهی به رفتار ها، نگرش ها و تعاملات اجتماعی افراد ایفا می کند. این پژوهش با هدف بررسی نقش سینمای داستانی ایران (۱۳۸۰-۱۳۹۵) در تقویت مشارکت اجتماعی از دیدگاه متخصصان فرهنگ و هنر به عنوان یک راهبرد در امتداد بند ۱۸ سیاست های کلی برنامه هفتم انجام شده است. مطالعه حاضر با بهره گیری از رویکرد کیفی و به کارگیری روش تحلیل مضمون، از طریق انجام مصاحبه های نیمه ساختارمند با ۱۲ نفر از متخصصان حوزه جامعه شناسی هنر، سیاست گذاری فرهنگی و تولیدات سینمایی، به تحلیل تاثیرات چندوجهی سینما بر مشارکت اجتماعی پرداخته است. یافته ها نشان می دهند که سینما از سه مسیر اصلی بر مشارکت اجتماعی اثر می گذارد: نخست، محتوای فیلم ها از طریق آگاهی بخشی، ترویج ارزش های جمعی و تشویق به کنش مدنی؛ دوم، تجربه حضور در سینما با ایجاد تعاملات اجتماعی و تقویت پیوندهای میان فردی و سوم، نفوذ فرهنگی سینما با گفتمان سازی و تشویق به مطالبه گری اجتماعی. نتایج تحقیق حاکی از آن است که سینما می تواند با نمایش مسائل اجتماعی، تقویت حس تعلق و ایجاد انگیزه برای مشارکت، به ارتقای آگاهی، تصمیم گیری عقلانی، مشارکت عملی و رضامندی اجتماعی کمک کند. بااین حال، چالش هایی نظیر محدودیت های محتوایی، کمبود حمایت سیاست گذاری و دسترسی محدود تاثیرگذاری پایدار سینما را محدود می کنند. این پژوهش پیشنهاد می دهد که با تولید محتوای متنوع، توسعه رویدادهای سینمایی و کاهش موانع تولید، از ظرفیت سینما برای تقویت مشارکت اجتماعی بهره برداری شود.

کلیدواژه ها:

سینما ، مشارکت اجتماعی ، آگاهی بخشی ، تعاملات اجتماعی ، فرهنگ سازی