مباهله؛ آیین ترک مجادله های خصومت زا

بنابر مشهور گروهی از نصارای نجران از جنوب عربستان در سال نهم یا دهم هجری وارد مدینه شدند، ولی قراین نشان می دهد ورود آن ها پیش از سال ششم بوده است. آنان نظر رسول خدا(ص) را درباره عیسی(ع) جویا شدند، اما پس از شنیدن سخن خدا مبنی بر همانندی خلقت عیسی(ع) با آفرینش آدم ابوالبشر، بر عقیده نادرست خود که عیسی(ع) خدا یا پسر خداست، اصرار ورزیدند و به مجادله ا ی درازدامن با پیامبر اکرم(ص) روی آوردند. خداوند برای پایاندادن به محاجه آنان، مباهله را به پیامبر تعلیم داد که در واحد موضوعی ششم سوره آل عمران آیات ۵۵ تا ۶۳ گزارش شده است. مهمترین پیام آیه مباهله افزون بر تبیین جایگاه اهل بیت(ع)، که پژوهش حاضر به روش توصیفی _ تحلیلی به آن دست یافته، از این قرار است که مباهله راه حلی حکیمانه برای ترک مجادلات و مباحثی است که یکی از دو طرف به حقانیت بینش و منش خود ایمان و علم دارد، ولی طرف مقابل به رغم عرضه شدن علم و روشن شدن حقیقت برای او، بر عقیده مشهور ولی نادرست خود اصرار می ‍ورزد و درپی فرصت سوزی و اشکال تراشی بدون مبنا از نظریه مقابل و بهانه جویی برای نپذیرفتن حقیقت است. از همین رو، بلافاصله در آغاز واحد موضوعی هفتم سوره آل عمران (آیات ۶۴ تا ۷۱)، خداوند از همه پیروان ادیان الهی می خواهد که صحنه مجادلات بی حاصل را که به فساد و برتری جویی های واهی و مستکبرانه می انجامد، به فضای همیاری و هم گرایی بر مبنای مشترکات برای به زیستن و بندگی درست خدا، و حل و فصل مشکلات جهانی و منطقه ای تغییر دهند.

کلیدواژه ها:

اسلام و مسیحیت ، مجادلات کلامی ، همزیستی پیروان ادیان ، تفرقه و اختلاف ، تناسب آیات