شیوع بیماری سلیاک در بستگان درجه اول بیماران مبتلا به سلیاک در استان مازندران

سابقه و هدف: بیماری سلیاک یک اختلال خودایمنی وابسته به گلوتن است که در افراد دارای استعداد ژنتیکی موجب آسیب به پرزهای روده کوچک و سوءجذب مواد مغذی می شود. این بیماری می تواند با علائم گوارشی و غیرگوارشی ظاهر شود و به ویژه در بستگان درجه اول بیماران، خاموش و بدون علامت باشد. مواد و روش ها: این مطالعه مقطعی با هدف تعیین شیوع بیماری سلیاک در بستگان درجه اول بیماران در استان مازندران انجام شد. از میان ۱۸۷ بیمار ثبت شده، ۱۱۶ نفر از بستگان درجه اول آنان در برنامه غربالگری شرکت کردند. میانگین سنی شرکت کنندگان ۴۲ سال بود و ۸۰ درصد آنان زن بودند. در غربالگری، سطح آنتی بادی tTG-IgA اندازه گیری شد و افراد دارای نتایج مثبت یا مرزی برای آندوسکوپی فوقانی و بیوپسی دوازدهه ارجاع شدند. نمونه های بافتی بر اساس طبقه بندی مارش ارزیابی شدند. یافته ها: ۱۰ نفر (۸/۶ درصد) دارای آنتی بادی tTG-IgA مثبت بودند. از این تعداد، بیماری سلیاک در ۸ نفر (۶/۹ درصد) بر اساس بیوپسی دوازدهه تایید شد؛ دو نفر دارای تغییرات مارش نوع ۲ و شش نفر دارای تغییرات مارش نوع ۳ بودند. در میان افراد دارای tTG-IgA مثبت، پنج نفر مادر، سه نفر خواهر، یک نفر پدر و یک نفر برادر بیماران مبتلا بودند. شایع ترین علائم شامل خستگی، نفخ، مشکلات اسکلتی عضلانی و کم کاری تیروئید بود؛ با این حال، یک مورد تاییدشده بدون علامت بود. استنتاج: شیوع بیماری سلیاک تاییدشده با بیوپسی در بستگان درجه اول بیماران در استان مازندران به طور قابل توجهی بیشتر از جمعیت عمومی ایران بود. بستگان درجه اول ممکن است حتی در غیاب علائم، در معرض خطر بیشتری باشند. تشخیص زودهنگام می تواند به کاهش عوارض کمک کند. با این حال، طراحی مقطعی و حجم نمونه محدود برای توصیه درباره غربالگری روتین بستگان درجه اول کافی نیست. مطالعات آینده نگر برای ارزیابی راهبردهای غربالگری هدفمند در گروه پرخطر ضروری است.

کلیدواژه ها:

celiac disease ، first-degree relatives ، anti-tissue transglutaminase antibody ، tTG-IgA ، duodenal biopsy ، بیماری سلیاک ، بستگان درجه اول ، tTG-IgA ، بیوپسی دوازدهه