تاثیر یارانه حامل های انرژی بر کسری بودجه دولت در کشورهای منتخب با تاکید بر ایران

یارانه ها از ابزارهای مداخله ای دولت ها در بازار هستند که با تحریف قیمت ها، بر تخصیص بهینه منابع و کسری بودجه اثرات جبران ناپذیری بر جای می گذارند. در این میان، یارانه حامل های انرژی به عنوان یکی از ارکان اصلی هزینه های دولت در کشورهای تولیدکننده نفت، نقش بسزایی در تشدید کسری بودجه و محدودسازی کارایی سیاست های اقتصادی ایفا می کند. هدف اصلی این پژوهش، بررسی تاثیر یارانه حامل های انرژی بر کسری بودجه دولت در کشورهای منتخب با تاکید بر ایران است. روش تحقیق در این مطالعه از نوع کاربردی و با رویکرد توصیفی-تحلیلی است. داده های آماری مورد نیاز در بازه زمانی ۲۰۱۸-۲۰۰۰ از منابع معتبر بین المللی و ترازنامه انرژی استخراج شده و جهت برآورد الگوی پژوهش، از روش اقتصادسنجی داده های تابلویی با رویکرد گشتاورهای تعمیم یافته (GMM) استفاده شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که یارانه حامل های انرژی تاثیر مثبت و معناداری بر کسری بودجه دولت در کشورهای منتخب دارد؛ به طوری که افزایش این یارانه ها منجر به تشدید ناترازی درآمدها و هزینه های دولتی می شود. همچنین، متغیرهایی نظیر درآمد نفتی و نرخ رشد اقتصادی رابطه منفی، و تورم و درآمدهای مالیاتی رابطه مثبتی با کسری بودجه دارند. بر اساس نتایج، دولت ها باید به منظور کاهش کسری بودجه و دستیابی به تخصیص بهینه منابع، نسبت به اصلاح ساختار یارانه ها و جایگزینی ابزارهای قیمتی و ارشادی کارآمد اقدام نمایند.

کلیدواژه ها:

یارانه حامل های انرژی ، هزینه های دولت ، کسری بودجه دولت ، داده های تابلویی ، گشتاورهای تعمیم یافته