مفهوم شناسی علم از دیدگاه امام صادق(ع)

علم از دیدگاه امام صادق(ع) جایگاهی بنیادین در شکل دهی به هویت دینی و سامان دهی به حیات فردی و اجتماعی دارد. مفهوم علم، فراتر از ایده ای انتزاعی یا ابزار فراگیری، با ابعاد عمیق اخلاقی، معنوی و عملی درهم تنیده است. بااین حال، در برخی خوانش های رایج، علم فقط به مثابه یک پدیده شناختی یا ابزار آموزشی است و به ابعاد احیاگر، مسئولیت آفرین و پیوند ناگسستنی آن با دیانت و عملکرد توجه نشده است. پژوهش حاضر با رویکردی میان رشته ای و روش اسنادی-روایی انجام شد. این پژوهش با این هدف که بتواند ماهیت و کاربرد علم را در دیدگاه امام صادق(ع) و جایگاه برجسته این مفهوم را در نظام فکری شیعه ترسیم نماید، به بررسی و تحلیل دلالت های تاریخی و تبیین مفاهیم عمیق علم پرداخته است. بدین منظور، داده های پایه ای این پژوهش از متون حدیثی و منابع تاریخی معتبر شیعه استخراج شد تا منظومه فکری امام صادق(ع) درباره علم، عالم، نگارش و انتقال علم در چارچوب نظام معرفتی امامیه، بازخوانی شود. یافته های پژوهش نشان داد که از نظر امام صادق(ع) علم، دانشی هدفمند، هدایتگر و احیاگر است که موجب تعالی دنیا و آخرت انسان می شود و بنیادهای معرفتی را تبیین می کند. همچنین تاکید امام صادق(ع) بر دانشی است که با معرفت نفس، جهان بینی توحیدی و اطاعت الهی همراه باشد و جامعه را از انحراف و آسیب های اعتقادی حفظ کند.

کلیدواژه ها:

"امام صادق(ع)" ، "علم" ، "عالم" ، "انتقال علوم" ، "نگارش علم"