جبران خدمات عوامل تولید در شرایط عدم‎اطمینان: اجرت ثابت درمقابل مشارکت در سودوزیان

یکی از یافته‎‎های اسلاملوئیان (۱۳۹۴) این است که لازم نیست سود فقط متعلق به یک عامل تولید باشد؛ بلکه دیگر نهاده‎ها نیز می‎توانند در سود شریک شود. افزون‎براین، این اصل که پذیرش خطرات ناشی از نااطمینانی توسط یک عامل تولید، می‎تواند منشا استحقاق سود برای آن باشد، تعارضی با نگرش اسلامی ندارد. این تحقیق با استفاده از یک الگوی ساده، مقاله اسلاملوئیان (۱۳۹۴) را گسترش داده و به مقایسه نظام توزیعی مبتنی بر پرداخت اجرت قطعی به عوامل تولید با نظام مبتنی بر مشارکت در سودوزیان در شرایط عدم اطمینان می‎پردازد. همچنین، چارچوب طراحی شده، امکان بررسی دیدگاه آیت‎الله صدر درخصوص سهم ماده مملوک در تولید را فراهم می‎کند. نشان داده می‎شود که در شرایط اطمینان و تعادل تفاوتی میان پرداخت اجرت قطعی به عوامل تولید با روش مشارکت در سود وجود ندارد. اما در شرایط عدم‎اطمینان جایگزینی نظام پرداخت اجرت با یک نظام مبتنی بر مشارکت در سودوزیان تعارضی با رویکرد اسلامی برای توزیع سهم عوامل تولید اعم از نیروی کار، سرمایه فیزیکی و حتی ماده اولیه ندارد و بلکه با عدالت توزیعی سازگارتر است و با محدودکردن مزدبگیری کرامت انسانی نیز بهتر حفظ می‎شود؛ زیرا عدالت، معیار اصلی برای تعیین نوع قراردادها و انتخاب بایدهاونبایدهای سیاستی برای یک اقتصاد مبتنی بر اصول اسلامی است. بنابراین، حکومت‎ها باید با درنظرگرفتن عناصر زمان و مکان، سیاست‎های مناسب را برای جبران عادلانه خدمات عوامل تولید ازطریق تشویق به مشارکت نهاده‎ها در سود را در دستور کار خود قرار دهند. یافته این پژوهش می‎تواند درراستای ساخت یک نظریه سود برای یک نظام مبتنی بر مشارکت در سود با رویکرد اسلامی به‎کار گرفته شود.

کلیدواژه ها:

جبران خدمات عوامل تولید ، عدماطمینان ، اجرت ثابت ، مشارکت در سودوزیان ، عدالت توزیعی