اثربخشی برنامه کوتاه مدت کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی بر پریشانی روان شناختی و رضایت زناشویی زنان باردار پرخطر: یک کارآزمایی تصادفی شده

مقدمه: بارداری، به ویژه در شرایط پرخطر و همراه با بستری در بیمارستان، می تواند زنان را در معرض فشارهای روان شناختی، اضطراب، افسردگی، انزوای اجتماعی و اختلال در روابط زناشویی قرار دهد. محدودیت حرکتی، نگرانی درباره پیامدهای بارداری و اختلال در روند معمول زندگی می تواند این فشارها را تشدید کند. ازاین رو، استفاده از مداخلات روان شناختی کوتاه مدت و قابل اجرا در محیط بیمارستان می تواند در حمایت از سلامت روان زنان باردار پرخطر اهمیت داشته باشد. مطالعه حاضر با هدف بررسی اثربخشی یک برنامه کوتاه مدت کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی بر پریشانی روان شناختی و رضایت زناشویی زنان باردار پرخطر انجام شد. روش پژوهش: این پژوهش یک کارآزمایی تصادفی شده کنترل شده بود که بر روی ۵۷ زن باردار ۲۴ تا ۲۸ هفته بستری شده به علت پارگی زودرس پرده های جنینی انجام شد. شرکت کنندگان به صورت تصادفی در دو گروه مداخله و مراقبت معمول قرار گرفتند. گروه مداخله در هشت جلسه هفتگی ۲۰ تا ۲۵ دقیقه ای آموزش کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی شرکت کرد و گروه کنترل مراقبت معمول را دریافت نمود. ۵۳ نفر مطالعه را به پایان رساندند. پریشانی روان شناختی با پرسشنامه سلامت روان، رضایت زناشویی با مقیاس رضایت زناشویی کانزاس و ذهن آگاهی با پرسشنامه پنج وجهی ذهن آگاهی در سه زمان پایه، پس از مداخله و چهار هفته پس از زایمان ارزیابی شد. داده ها با استفاده از تحلیل واریانس با اندازه گیری های مکرر و اصلاح گرین هاوس–گایزر تحلیل شدند. یافته ها: اثر متقابل زمان و گروه برای ذهن آگاهی، اضطراب، افسردگی و رضایت زناشویی از نظر آماری معنی دار بود (همه ۰/۰۰۱>P). در گروه دریافت کننده مداخله، میزان ذهن آگاهی و رضایت زناشویی افزایش و علائم اضطراب و افسردگی کاهش معنی داری داشت. این تغییرات در ارزیابی چهار هفته پس از زایمان نیز حفظ شدند. در مقایسه با گروه کنترل، تفاوت معنی داری در تمام پیامدهای مورد بررسی مشاهده شد. نتیجه گیری: اجرای برنامه کوتاه مدت کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی در زنان باردار پرخطر بستری شده می تواند مداخله ای عملی و قابل اجرا برای کاهش پریشانی روان شناختی و بهبود رضایت زناشویی باشد. با توجه به اهمیت سلامت روان در بارداری پرخطر، ادغام مداخلات کوتاه مدت ذهن آگاهی در مراقبت های بیمارستانی مامایی می تواند به عنوان بخشی از حمایت روانی–اجتماعی این زنان مورد توجه قرار گیرد. انجام مطالعات چندمرکزی با حجم نمونه بیشتر و دوره پیگیری طولانی تر برای تایید این یافته ها پیشنهاد می شود.

کلیدواژه ها:

بارداری پرخطر ، کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی ، پریشانی روان شناختی ، رضایت زناشویی ، کارآزمایی تصادفی شده