تحلیل اثرات فعالیت شهرک های صنعتی بر سکونتگاه های روستایی پیرامون با تاکید بر فقر، مطالعه موردی: دهستان حومه شهرستان ابهر

توسعه روستایی در کشورهای درحال توسعه یکی از اهداف مهم و کلیدی برنامه ریزی محسوب می شود و استقرار شهرک های صنعتی به عنوان یکی از بخش های مولد اقتصادی می تواند در کاهش نابرابری میان مناطق شهری و روستایی نقش موثری داشته باشد. پژوهش حاضر با هدف بررسی میزان اثرگذاری شهرک های صنعتی بر فقر مناطق روستایی انجام شده است. این تحقیق از نظر هدف کاربردی و از نظر ماهیت توصیفی تحلیلی است. داده های مورد نیاز با استفاده از روش های کتابخانه ای و میدانی، پرسشنامه پنج سطحی طیف لیکرت و مشاهده گردآوری شد و تحلیل اطلاعات با بهره گیری از آمار توصیفی و آزمون های استنباطی شامل تی تک نمونه ای، همبستگی پیرسون، کروسکال والیس و معادلات ساختاری انجام گرفت. جامعه آماری پژوهش شامل خانوارهای دهستان حومه شهرستان ابهر بود که بر اساس سرشماری سال ۱۳۹۵ دارای ۲۳ روستا بوده و از این میان، سه روستا خالی از سکنه است. بر اساس فرمول کوکران، ۳۹۳ خانوار به عنوان نمونه انتخاب شدند. نتایج آزمون تی تک نمونه ای نشان داد که بیشتر ابعاد اثرات شهرک های صنعتی و فقر، به جز برخی ابعاد اجتماعی و کالبدی، پایین تر از حد مطلوب قرار دارند و در سطح اطمینان ۹۵ درصد معنادار هستند. همچنین، نتایج همبستگی پیرسون وجود رابطه معنادار و منفی میان اثرات شهرک های صنعتی و فقر را نشان داد؛ به طوری که افزایش اثرات شهرک ها موجب کاهش فقر روستایی می شود. نتایج معادلات ساختاری نیز نشان داد که ابعاد اجتماعی (۰٫۹۱۵) و کالبدی (۰٫۸۰۶) بیشترین اثر را بر فقر روستاهای مورد مطالعه دارند. بر این اساس، توسعه مدیریت شده شهرک های صنعتی می تواند به بهبود شرایط روستایی کمک کند.

کلیدواژه ها:

شهرک صنعتی ، توسعه پایدار روستایی ، نواحی کوهستانی ، محیط روستایی ، ابهر