واکاوی انتقادی مولفه های برنامه درسی تربیت بدنی مبتنی بر سبک زندگی فعال در مقطع ابتدایی: چالش ها و فرصت ها

هدف: پژوهش حاضر با هدف تحلیل انتقادی برنامه های درسی تربیت بدنی مقطع ابتدایی و بررسی میزان انطباق آن ها با پارادایم نوین سبک زندگی فعال انجام شد.روش شناسی: این مطالعه با رویکرد تحلیلی-انتقادی و با استفاده از روش تحلیل اسناد و متون برنامه ریزی درسی تربیت بدنی، به بررسی ابعاد ساختاری، محتوایی و بستریافته ی برنامه ها پرداخته است.یافته ها: نتایج پژوهش نشان می دهد که برنامه های درسی تربیت بدنی فعلی با یک «بحران هویت عملکردی» مواجه هستند. در بعد ساختاری، محدودیت های زمانی و کالبدی منجر به تقلیل گرایی در آموزش شده است. در بعد محتوایی، غلبه ی رویکرد «تکنیک محور» و تمرکز بر مهارت های ایستا، جایگزین رویکرد توسعه ی سواد حرکتی گشته است. همچنین در بعد بستریافته، «انزوای برنامه ای» و گسست میان محتوای مدرسه ای با زیست جهانی‎ ‎ دانش آموزان مشاهده شد که مانع از نهادینه سازی فعالیت بدنی در سبک زندگی آنان می گردد.نتیجه گیری: این مطالعه استدلال می کند که برای گذار از رویکرد سنتی به پارادایم سبک زندگی فعال، بازنگری بنیادین در ساختار و محتوا با تاکید بر «بستریافتگی» ضروری است. پیشنهاد می شود برنامه ریزی درسی تربیت بدنی از حالت ایزوله خارج شده و به سمت طراحی یک «اکوسیستم حرکتی» هم سو با محیط های فرهنگی و خانوادگی حرکت کند.

کلیدواژه ها:

برنامه ریزی درسی ، تربیت بدنی ، سبک زندگی فعال ، سواد حرکتی ، تحلیل انتقادی.