تاثیر هوش هیجانی مدیران بر تعارضات سازمانی و عملکرد کارکنان دستگاه های اجرایی: مرور نظام مند

این مقاله مروری نظام مند و تحلیلی با هدف واکاوی جامع تاثیر هوش هیجانی مدیران بر نحوه مدیریت تعارضات سازمانی و ارتقای عملکرد شغلی کارکنان در دستگاه های اجرایی بخش دولتی تدوین شده است. در نظام اداری پیچیده امروزی، تعارضات بین فردی و ساختاری به عنوان چالش هایی اجتناب ناپذیر پدیدار می شوند که در صورت فقدان مهارت های نرم و شایستگی های هیجانی در سطوح سرپرستی و مدیریتی، موجب افت انگیزه، فرسودگی شغلی و تضعیف کارایی بخش عمومی می گردند. روش شناسی این پژوهش مبتنی بر پروتکل مرور نظام مند بر پایه چارچوب پریزما (PRISMA ۲۰۲۰‎) و راهنمای بررسی کیفی و تحلیل محتوای تماتیک است که بر اساس آن، مقالات و مطالعات تجربی اصیل منتشر شده در پایگاه های معتبر وب آو ساینس، اسکوپوس، پاب مد، امرالد، ساینس دایرکت، مگ ایران، نورمگز و پایگاه اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی در بازه زمانی سال های ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۴ مورد ارزیابی نقادانه قرار گرفتند. پس از اعمال دقیق معیارهای ورود و خروج، تعداد ۱۴ پژوهش تجربی، فراتحلیلی و مدل سازی معادلات ساختاری معتبر انتخاب و واکاوی شدند. نتایج حاصل از تحلیل داده ها نشان می دهد که هوش هیجانی مدیران از طریق مولفه های خودآگاهی، خودتنظیمی، آگاهی اجتماعی و مدیریت روابط، گرایش به اتخاذ سبک های سازنده مدیریت تعارض (به ویژه سبک های یکپارچه سازی و مصالحه) را به ترتیب تا ۵۴% و ۲۶% افزایش داده و به کارگیری سبک های مخرب تسلط (۶%) و اجتناب (۸%) را به حداقل می رساند. همچنین شایستگی هیجانی مدیران از طریق متغیرهای میانجی امنیت روانی (۴۲%)، اعتماد سازمانی (۳۸%) و تحول سازنده تعارض (۳۵%) به بهبود چشمگیر عملکرد وظیفه ای و زمینه ای کارکنان می انجامد. بر پایه این شواهد، مدل مفهومی تعاملی تدوین و دو نمودار میله ای تحلیلی ارائه گردید و دلالت های کاربردی و جهت گیری های پژوهشی آینده تشریح شد.

کلیدواژه ها:

هوش هیجانی مدیران ، تعارض سازمانی ، عملکرد کارکنان ، دستگاه های اجرایی ، مدیریت دولتی ، مرور نظام مند.