مرور نظام مند بر استراتژی های مدیریت بحران، بقا و تاب آوری در کسب وکارهای کوچک و متوسط با تاکید بر شرایط اقتصادی ناپایدار ایران

کسب وکارهای کوچک و متوسط به عنوان موتور محرک رشد اقتصادی، در شرایط بحران های اقتصادی و محیط های پرتلاطم، به شدت آسیب پذیر هستند. این مقاله مروری نظام مند با هدف شناسایی، دسته بندی و تحلیل استراتژی های مدیریت بحران، بقا و تاب آوری در کسب وکارهای کوچک و متوسط انجام شده است. بدین منظور، شش پژوهش علمی‑پژوهشی معتبر شامل سه مقاله فارسی و سه مقاله انگلیسی منتشر شده بین سال های ۱۳۹۱ تا ۱۴۰۳ مورد بررسی نظام مند قرار گرفتند. یافته ها نشان می دهد استراتژی های موفق در سه سطح کلی دسته بندی می شوند: نخست استراتژی های بحران که شامل کاهش هزینه ها، یکپارچگی و ارتباط، و توسعه و استقامت است؛ دوم استراتژی های بقا که شامل برنامه ریزی استراتژیک، آماده سازی زیرساخت ها و پیگیری رقبا می شود؛ و سوم استراتژی های تاب آوری که شامل توانمندسازی منابع انسانی، بازاریابی، مدیریت مالی و راهبردهای کار است. همچنین عوامل زمینه ای مانند حمایت دولت و ذی نفعان، و عوامل مداخله گری نظیر حکمرانی شرکتی و کیفیت رهبری، نقش تعیین کننده ای در موفقیت این استراتژی ها دارند. این مقاله با ارائه چارچوبی یکپارچه از استراتژی های سه گانه، شکاف پژوهشی موجود در زمینه کاربست همزمان این راهبردها در بنگاه های کوچک ایرانی را پر کرده و پیشنهادهایی برای پژوهش های آتی ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

مدیریت بحران ، استراتژی بقا ، تاب آوری سازمانی ، کسب وکارهای کوچک و متوسط ، اقتصاد ناپایدار ، احیای شرکت.