اصل عدالت و مسئله سوگیری الگوریتمی در هوش مصنوعی

هوش مصنوعی با گسترش روزافزون خود در تصمیم گیری های حساس انسانی، پرسش های جدی درباره ی اصل عدالت و مسئله ی سوگیری الگوریتمی را مطرح ساخته است. این پژوهش با هدف بررسی اصل عدالت و مسئله ی سوگیری الگوریتمی در هوش مصنوعی، ابتدا مفهوم اخلاق هوش مصنوعی و جایگاه اصل عدالت در آن را تبیین کرده، سپس معیارهای مختلف عدالت الگوریتمی از جمله رویکرد عدالت توزیعی مبتنی بر نظیر الگوریتم استخدام آمازون را مورد تحلیل قرار می دهد. یافته ها نشان می دهد که سوگیری الگوریتمی می تواند COMPAS سیستم های تشخیص چهره، و الگوریتم پیامدهای گسترده ای در ابعاد اجتماعی، اقتصادی، حقوقی و اخلاقی به همراه داشته باشد و اعتماد عمومی به فناوری های هوشمند را کاهش دهد. این پژوهش با تکیه بر رویکردهای فنی (باروکاس، هارت و نارایانان)، آموزشی-عدالت محور (فقیه موسوی و فتوحی قزوینی)، حقوقی-اقتصادی مبتنی بر عدالت توزیعی (علیون، پروین و سراجی)، و اخلاقی-دینی (مهدوی نور و آرام)، نشان می دهد که معیارهای مختلف عدالت الگوریتمی اغلب با یکدیگر در تعارض قرار می گیرند و هیچ شاخص فنی واحدی نمی تواند به تنهایی عدالت را تضمین کند. در نهایت، راهکارهایی نظیر بهبود داده های آموزشی، طراحی الگوریتم های عادلانه، افزایش شفافیت، نظارت انسانی، و تدوین قوانین و استانداردهای اخلاقی به عنوان مسیرهایی برای کاهش سوگیری و تحقق عدالت در هوش مصنوعی پیشنهاد می شود.

کلیدواژه ها:

عدالت الگوریتمی ، سوگیری الگوریتمی ، اخلاق هوش مصنوعی ، هوش مصنوعی ، عدالت توزیعی