برند ملی به عنوان ابزار کاهش اثر نوسانات ارزی بر رقابت پذیری صادراتی: یک مرور مفهومی

نوسانات ارزی به عنوان یکی از مهم ترین چالش های فراروی رقابت پذیری صادراتی کشورها، به ویژه در اقتصادهای در حال توسعه، همواره مورد توجه محققان تجارت بین الملل بوده است. در حالی که رویکردهای سنتی بر متغیرهای اقتصادی مانند نرخ ارز و هزینه های تولید تاکید دارند، نقش دارایی های نامشهود نظیر برند ملی در کاهش آثار منفی این نوسانات کمتر مورد بررسی قرار گرفته است. هدف این مطالعه تبیین سازوکارهایی است که از طریق آنها برند ملی می تواند به عنوان ابزاری برای کاهش اثرات سوء نوسانات ارزی بر رقابت پذیری صادراتی ایفای نقش کند. این تحقیق با رویکرد مروری و مبتنی بر مطالعات کتابخانه ای، ضمن بررسی مبانی نظری برند ملی، نوسانات ارزی و رقابت پذیری صادراتی، یافته های مطالعات تجربی معتبر داخلی و بین المللی را تحلیل کرده است. یافته ها نشان می دهد که برند ملی از چهار مسیر اصلی باعث تعدیل آثار منفی نوسانات ارزی می شود: (۱) کاهش وابستگی صادرات به مزیت های صرفا قیمتی؛ (۲) تسهیل دسترسی پایدار به بازارهای بین المللی؛ (۳) تقویت ارزش افزوده صادراتی؛ (۴) افزایش انعطاف پذیری راهبردی صادرکنندگان در مواجهه با شوک های ارزی. علاوه بر این، با بهره گیری از نظریه اثر کشور مبدا و مفهوم تاب آوری اقتصادی، این مطالعه نشان می دهد که برند ملی به عنوان سرمایه تطبیقی عمل کرده و ظرفیت اقتصادها را برای مقاومت در برابر شوک های ارزی افزایش می دهد. در نهایت، با ارائه مسیرهایی برای مطالعات تجربی آتی در اقتصاد ایران، ارزش افزوده علمی قابل توجهی در پیوند دو حوزه تخصصی برند ملی و اقتصاد بین الملل ایجاد می کند.

کلیدواژه ها:

برند ملی ، نوسانات ارزی ، رقابت پذیری صادراتی ، اثر کشور مبدا ، تاب آوری اقتصادی ، سرمایه نامشهود