ارائه چارچوبی برای تلفیق مهارت های عملی رشته کاروفناوری با رویکردهای حل مسئله در مهندسی عمومی، جهت افزایش کارآفرینی دانش آموزان دوره متوسطه

چارچوب تلفیقی پیشنهادی در این مقاله، بر پایه آموزش کارآفرینانه STEM استوار است که توسط کایا-کاپوچی (۲۰۲۲ و ۲۰۲۳) تبیین شده است. این چارچوب با تلفیق دو رویکرد مکمل یعنی تفکر طراحی (ماینل و فون تینن، ۲۰۱۶) که بر خلاقیت، همدلی و انسان محوری تاکید دارد و تفکر محاسباتی (وینگ، ۲۰۰۶) که بر ساختاردهی، تجزیه و تحلیل نظام مند مسائل متمرکز است، بستری قدرتمند برای پرورش همزمان خلاقیت و نظام مندی در دانش آموزان فراهم می آورد. این رویکرد تلفیقی با قرار دادن دانش آموزان در موقعیت های حل مسئله واقعی و پروژه های عملی ساخت و تولید، مهارت هایی نظیر خلاقیت، ریسک پذیری، ابتکار، تاب آوری و تفکر نقادانه را تقویت کرده و آنان را برای شناسایی فرصت های کارآفرینانه و تبدیل ایده های نوآورانه به محصولات یا خدمات قابل عرضه در بازار آماده می سازد. مدل اجرایی این چارچوب در قالب مراحل شش گانه شامل شناسایی مسئله واقعی، تحلیل مسئله با تفکر محاسباتی، ایده پردازی خلاقانه با تفکر طراحی، طراحی و ساخت نمونه اولیه، آزمایش و ارزیابی، و در نهایت ارائه محصول نهایی و بازتاب اندوزی طراحی شده است. همچنین، مدل مفهومی تلفیقی با هسته مرکزی یادگیری تجربی و موقعیت محور، کلاس درس را به یک استودیوی کارآفرینانه تبدیل می کند که در آن دانش آموزان نقش های واقعی مانند کارآفرین، مدیر محصول یا مهندس را ایفا می کنند. پژوهش های کایا-کاپوچی و همکاران (۲۰۲۴) نشان داده است که این فعالیت ها سبک رویارویی دانش آموزان با مسائل را از اجتناب به مواجهه تغییر داده و توانایی برنامه ریزی رفتار و کنترل هیجانات را بهبود می بخشد، و پژوهش کوراوغلو و یلدیز (۲۰۲۶) نیز تایید کرده است که تلفیق تفکر محاسباتی در فرآیند تفکر طراحی، عملکرد تحصیلی و انگیزه دانش آموزان را افزایش می دهد. چارچوب نهایی شامل چهار عنصر اصلی برنامه درسی یعنی اهداف، محتوا، روش های تدریس و ارزشیابی است که با تاکید بر هماهنگی میان این عناصر، زمینه ساز پرورش دانش آموزان نوآور، خلاق و فرصت شناس می شود و آنان را برای کارآفرینی پایدار و نقش آفرینی موثر در بازار کار آماده می سازد.

کلیدواژه ها:

مهارت عملی ، کارو فناوری ، حل مسئله ، مهندسی عمومی ، کارآفرینی